Գործնական քերականություն

Աշխատանք դասարանում

1. Նախադասության միտքն այնպես արտահայտի´ր, որ ընդգծված բառը փակագծում տրված հոլովով լինի:

Ստոկհոլմի թագավորական գրադարանն ունի շախմատին նվիրված հիսուն հազար գիրք: (գրադարանում)
Ստոկհոլմի թագավորական գրադարանում կա շախմատին նվիրված հիսուն հազար գիրք: 

Մեր շուրջը՝ օդում, ջրում, հողում, ապրում են անթիվ, անհամար մանրէներ: (օդի, ջրի, հողի)
Մեր շուրջը՝ օդի, ջրի, հողի մեջ, ապրում են անթիվ, անհամար մանրէներ: (օդի, ջրի, հողի)

Նույնիսկ մանրէների անթիվ բանակների ուժից վեր է կենդանի օրգանիզմներին հաղթելը: (բանակներ) Բույսերը մշակում են հատուկ թունավոր նյութեր, որոնք անտեսանելի մանրէներին ոչնչացնում են: (նյութերից, մանրէները)
Նույնիսկ մանրէների անթիվ բանակնրը չեն կարող կենդանի օրգանիզմներին հաղթել:Անտեսանելի մանրեները ոչնչանում են հատուկ թունավոր նյութերից որոնք մշակում են բույսերը։

Բույսերի հյութի մեջ հիվանդությունների դեմ պայքարող ու օրգանիզմն ամրացնող «կախարդական» նյութեր կան: (հյութը)
Բույսերի հյութը պարունակում է հիվանդությունների դեմ պայքարող ու օրգանիզմն ամրացնող «կախարդական» նյութեր: 

2. Գրի՛ր, թե ի՛նչ հոլովով են դրված և ի՛նչ ընդհանուր իմաստ ունեն ընդգծված բոլոր բառերը:

Փոքրիկը պահել էր հյուրի  կոշիկները:

Ընկերոջ կրիան պահում էր իրենց տանը:

Մոր պայուսակը չբացած էլ իմանում էր, թե մեջն ի՛նչ կա իր համար:

Միրգը հորեղբոր այգուց են բերում:

Սեղանի ոտքն է դարձրել խաղալիք:

Հոր ամբողջ ունեցվածքը մնաց կրտսեր որդուն:

Բոլոր ընդգծված բառերը դրված են սեռական հոլովով:Պատասխանում է  Ում ինչի հարցերին։

3. Ուշադրությու` ն դարձրու ընդգծված գոյականների ձևերին և իմաստներին, գտի´ր տարբերությունները:

Ա. Դերձակը հագուստ էր կարում: Բ. Դերձակը հագուստն էր կարում:

Ա. Փողոցում գիրք  էր վաճառվում: Բ.  Փողոցում գիրքը  վաճառվում էր:

Ա.Ծովային մի թռչուն երկար ժամանակ լողում ու սուզվում էր:

Բ.  Ծովային  թռչունը երկար ժամանակ լողում ու սուզվում էր:

Ա. Անտառում մի որսորդի հանդիպեց: Բ. Անտառում որսորդին հանդիպեց:

Ա. Այստեղ հավանաբար արջ է պառկած եղել: Բ. Հավանաբար արջն այստեղ է պառկած եղել:
Ա խմբի ընդգծված գոյականները դրված են անորոշ առումուվ իսկ Բ խմբինը որոշյալ։

4. Գծիկները փոխարինի´ր ը կամ  ն հոդով:

Ժողովուրդներ-ը տարբերվում են իրենց արտաքին տեսքով, լեզվով  ու սովորույթներով:

Ժողովուրդներ-  ն իրենց արտաքին տեսքով, լեզվով  ու սովորույթներով են տարբերվում:

Աստղադիտակ-ը դանիացի ապակեգործներ-ը են ստեղծել: Աստղադիտակ-ը ստեղծել են  դանիացի ապակեգործներ-ը:

Եվրոպացիներ-ն առաջին անգամ արևածաղիկ-ը տեսան մեքսիկական պրերիաներում, երբ հայտնագործեցին Ամերիկա-ն: Արևածաղիկ-ն առաջին անգամ եվրոպացիներ-ը տեսան մեքսիկական պրերիաներում, երբ հայտնագործեցին Ամերիկա: Եվրոպացիներ-ը մեքսիկական պրերիաներում առաջին անգամ տեսան արևածաղիկ-ն, երբ հայտնագործեցին Ամերիկա-ն:

Գառնիի սյունազարդ տաճար-ը(մ.թ. 77 թվական) Միհր աստծո պատվին է ստեղծվել: Գառնիի սյունազարդ տաճար-ը ստեղծվել է (մ.թ. 77 թվական) Միհր աստծո պատվին: Միհր աստծո պատվին է  ստեղծվել Գառնիի սյունազարդ տաճար-ը(մ.թ. 77 թվական):  Միհր աստծո պատվին Գառնիի սյունազարդ տաճար-ն է ստեղծվել (մ.թ. 77 թվական):

 Լրացուցիչ աշխատանք (տանը)

1. Ուշադրությո՛ւն դարձրու ընդգծված գոյականներին և պատասխանի´ր հարցերին:

Ա. Անտառի  թավուտում ծուղակ է դրված: Բ. Ծուղակն անտառի  թավուտում է դրված:

Ա. Վագրի համար փորված  փոսի մեջ փիղ է ընկել: Բ. Փիղն  ընկել է վագրի համար փորված  փոսի մեջ:

Ա. Ինչ-որ որսագողեր ծառերի մեջ ցանց են կապել՝ զեբրեր որսալու համար: Բ.Որսագողերը ծառերի մեջ ցանց են կապել՝ զեբրերին որսալու համար:

Ա. Նա ուսապարկից մի տուփ  հանեց: Բ. Նա ուսապարկից հանեց տուփը:

Գոյականի  ընդգծված ձևերից  ո՞րն է որոշյալ առումով դրված, ո՞րը`անորոշ:  Ա խմբի ընդգծված գոյականները դրված են անորոշ առումուվ իսկ Բ խմբինը որոշյալ։
Պատասխանդ փորձի՛ր պատճառաբանել: Անորոշ առումումը ցույց է տալիս առարկա որը խոսողին կամ լսողին անծանոթ է իսկ որոշյալը ծանոթ է խոսողին և լսողին ու ստանում է վերջում հոդ ՝ը կամ ն

Ինչո՞վ են տարբերվում որոշյալ և անորոշ  առումները: (Ինչպե՞ս է կազմվում որոշյալ առումը): առարկա որը խոսողին կամ լսողին անծանոթ է իսկ որոշյալը ծանոթ է խոսողին և լսողին ու ստանում է վերջում հոդ ՝ը կամ ն

2. Ուշադրություն դարձրո´ւ ընդգծված բառերին և գրի՛ր, թե բառին ե՛րբ է ավելանում ը, ե՛րբ`  ն:  

Գործը վաղվան մի´ թող: Որոշյալ առում, գրվում է ը որովհետև հաջոր բառը բաղաձայնով է։
Գործն է անմահ:  Որոշյալ առում, գրվում է ն որովհետև հաջոր բառը ձայնավորով է
Գործն անմահ է:Որոշյալ առում, գրվում է ն որովհետև հաջոր բառը ձայնավորով է
Ավելի քան հարյուր տարի նավը մնաց ծովի հատակին: Որոշյալ առում, գրվում է ը որովհետև հաջոր բառը բաղաձայնով է։
Նավն  ավելի քան հարյուր տարի սուզված մնաց:Որոշյալ առում, գրվում է ն որովհետև հաջոր բառը ձայնավորով է
Ուսումնասիրում էր իրենց գյուղի բույսերը: Որոշյալ առում
Իրենց գյուղի բույսերն էր ուսումնասիրում:Որոշյալ առում, գրվում է ն որովհետև հաջոր բառը ձայնավորով է
Սիրտը գործում էր օր ու գիշեր: Որոշյալ առում, գրվում է ը որովհետև հաջոր բառը բաղաձայնով է։
Սիրտն օր ու գիշեր գործում է:Որոշյալ առում, գրվում է ն որովհետև հաջոր բառը ձայնավորով է
Հետքերը տանում էին անտառ: Որոշյալ առում, գրվում է ը որովհետև հաջոր բառը բաղաձայնով է։
Հետքերն  անտառ  էին տանում:Որոշյալ առում, գրվում է ն որովհետև հաջոր բառը ձայնավորով է
Աղեղնավորը ներկաներին սպառնում էր ու գոռգոռոմ: Որոշյալ առում, գրվում է ը որովհետև հաջոր բառը բաղաձայնով է։
Աղեղնավորն  սպառնում էր  ներկաներին ու գոռգոռում:Որոշյալ առում, գրվում է ն որովհետև հաջոր բառը ձայնավորով է
Աղջիկը հավանաբար շտապում էր: Որոշյալ առում, գրվում է ը որովհետև հաջոր բառը բաղաձայնով է։
Աղջիկն շտապում էր հավանաբար: Որոշյալ առում
Գինին կարասներում էին պահում::Որոշյալ առում
Գինին էին պահում կարասներում::Որոշյալ առում
Տղան ցանկապատի վրայով թռավ: :Որոշյալ առում
Տղան էր ցանկապատի վրայով թռչողը::Որոշյալ առում։

3. Փակագծերում տրված բառերը գրի՛ր որոշյալ կամ անորոշ առումով:

Երկրագնդում վայրի կենդանիների (բնաջնջում) բնաջնջումը շարունավում է: Դա (կասեցնել)  կասեցնելը շատ դժվար է, թեև երևացել են մխիթարական ինչ-որ (նշաններ): Մարդկանց մեջ հետզհետե արթնանում է այն (միտք)միտքն, որ առանց կենդանիների իրենց (կյանք) կյանքն անգույն  ու անհրապույր կլինի: Այդ մասին (խոսք) կարող են ասել այն (որորդներ)որորդներն, որոնք (զենք) զենքը փոխարինել են լուսանկարչական ապարատով: Նրանք (ուժեր)ուժերն ու (ժամանակ)ժամանակն չեն խնայում, ժամեր շարունակ դարանամուտ են լինում կենդանիների կյանքից որևէ (դեպք) դիտելու համար:

Կարդա՛ 

Գոյականը խոսքի մեջ կարող է գործածվել որոշյալ կամ անորոշ առումով: Որոշյալ առումն արտահայտվում է որոշիչ ը կամ ն հոդերի միջոցով: Բաղաձայնով ավարտվող բառերը ը հոդն են ստանում, ձայնավորող ավարտվողները` ն: Ը  հոդը կարող է ն-ով փոխարինվել, երբ հոդն են ստանում, ձայնավորով ավարտվողները՝ ն: Ը  հոդը կարող է ն-ով փոխարինվել, երբ նրան հաջորդող բառը ձայնավորով կամ սկ,սպ, ստ, զբ, զգ, շտ, կապակցություններով է սկսվում: