Posted in Աշխարհագրություն 9

Վայոց ձորի մարզ և Տավուշի մարզ

Դասի հղումը

Դիտել տեսանյութը

Պատասխանել հարցերին

1.Ի՞նչ ընդհանուր գծերով են բնութագրվում Վայոց ձորի և Տավուշի մարզերը:

    Վայոց ձորի մարզը և Տավուշի մարզ-ը երկուսն էլ լեռնային մարզեր են։ Երկու մարզերում էլ զարգացած են գյուղատնտեսությունը, անասնապահությունը և զբոսաշրջությունը։ Երկուսն էլ հարուստ են բնական գեղեցիկ լանդշաֆտներով, հանքային ջրերով և անտառային տարածքներով։

    2. Տվե’ք 2 մարզերի աշխարհագրական դիրքի համեմատական բնութագիրը:

      Վայոց ձորի մարզը գտնվում է Հայաստանի հարավ-արևելքում և սահմանակից է Ադրբեջան-ին։ Այն ունի լեռնային մակերևույթ և համեմատաբար չոր կլիմա։
      Տավուշի մարզ-ը գտնվում է Հայաստանի հյուսիս-արևելքում, սահմանակից է Վրաստան-ին և Ադրբեջան-ին։ Այստեղ կլիման ավելի խոնավ է, տարածված են անտառները և գետերը։

      3.Որո՞նք են Վայոց ձորի և Տավուշի մարզերի բնակչության տեղաբաշխման և տարաբնակեցման առանձնահատկությունները:

      Վայոց ձորի մարզում բնակչությունը քիչ է և հիմնականում բնակվում է գետահովիտներում ու քաղաքներում։ Ամենախոշոր քաղաքը Եղեգնաձոր-ն է։
      Տավուշի մարզ-ում բնակչությունը հիմնականում կենտրոնացած է անտառային և գետահովտային բնակավայրերում։ Խոշոր քաղաքներն են Իջևան-ը և Դիլիջան-ը։ Երկու մարզերում էլ լեռնային տարածքներում բնակչությունը սակավ է։

      4.Նշե’լ երկու մարզերի տնտեսական զարգացման հնարավորություններն ու հեռանկարները:

      Վայոց ձորի մարզի զարգացման հիմնական հնարավորություններն են գինեգործությունը, գյուղատնտեսությունը, հանքային ջրերի օգտագործումը և զբոսաշրջությունը։
      Տավուշի մարզ-ում զարգացման հեռանկար ունեն անտառային տնտեսությունը, գյուղատնտեսությունը, մեղվաբուծությունը և զբոսաշրջությունը։ Հատկապես մեծ նշանակություն ունի հանգստյան և առողջարանային զբոսաշրջությունը։

        Posted in Աշխարհագրություն 9

        Սյունիքի մարզ

        Դասի հղումը

        Դիտել տեսանյութը Սյունիք

        Պատասխանել հարցերին

        1.Ի՞նչ է բնորոշ Սյունիքի մարզի աշխարհագրական դիրքի ,մակերեւույթի և գետային ցանցի համար:
        Սյունիքի մարզը գտնվում է Հայաստանի հարավում և սահմանակից է Իրան-ին ու Ադրբեջան-ին։ Մարզի աշխարհագրական դիրքը ռազմավարական կարևոր նշանակություն ունի։ Մակերևույթը հիմնականում լեռնային է, կտրտված և դժվարանցանելի։ Այստեղ կան բարձր լեռնաշղթաներ, խոր կիրճեր և հովիտներ։ Գետային ցանցը խիտ է․ հիմնական գետը Որոտան գետ-ն է, ինչպես նաև մարզով հոսում է Ողջի գետ-ը։

        2.Նշե’լ մարզի տարածքի վերընթաց լանդշաֆտային գոտիները:
        Սյունիքի մարզ-ում առանձնանում են հետևյալ վերընթաց լանդշաֆտային գոտիները․
        կիսաանապատային, լեռնատափաստանային, անտառային, մերձալպյան, ալպյան գոտիներ։

          3.Բնութագրե’լ մարզի բնակչության տեղաբաշխումը և տարաբնակեցումը:
          Սյունիքի մարզ-ում բնակչությունը հիմնականում տեղաբաշխված է գետահովիտներում և քաղաքային բնակավայրերում։ Ամենախոշոր քաղաքներն են Կապան-ը և Գորիս-ը։ Լեռնային և դժվարամատչելի շրջաններում բնակչությունը սակավ է։ Բնակիչները հիմնականում զբաղվում են հանքարդյունաբերությամբ, գյուղատնտեսությամբ և անասնապահությամբ։

          Posted in Աշխարհագրություն 9

          Կոտայքի մարզ և Շիրակի մարզ

          Կոտայքի մարզ և Շիրակի մարզ

          Դասի հղումը

          Դիտե’լ տեսանյութը Կոտայքի մարզ

          Դիտե’լ տեսանյութը Շիրակի մարզ

          Պատասխանել հարցերին

          1.Բնութագրե’լ Կոտայքի մարզի աշխարհագրական դիրքը:
          Կոտայքի մարզը գտնվում է Հայաստանի կենտրոնական մասում։ Այն սահմանակից է Երևան-ին, ինչը նպաստում է տնտեսական և տրանսպորտային կապերի զարգացմանը։ Մարզի տարածքով անցնում են կարևոր ավտոճանապարհներ։ Կոտայքը լեռնային մարզ է, որտեղ կան գետեր, կիրճեր և անտառապատ տարածքներ։

          2.Որո՞նք են մարզի գլխավոր բնական ռեսուրսները:
          Կոտայքի մարզի գլխավոր բնական ռեսուրսներն են շինանյութերը՝ տուֆը, բազալտը, մարմարը և այլ օգտակար հանածոները։ Մարզը հարուստ է նաև ջրային պաշարներով, հանքային ջրերով և անտառներով։ Զարգացած են նաև հանգստի և զբոսաշրջության ռեսուրսները։

          3.Ի՞նչ գիտենք մարզի բնակչության մասին:
          Կոտայքի մարզի բնակչությունը հիմնականում բնակվում է քաղաքներում և խոշոր գյուղերում։ Ամենախոշոր քաղաքը Հրազդան-ն է։ Բնակչությունը զբաղվում է արդյունաբերությամբ, գյուղատնտեսությամբ, առևտրով և զբոսաշրջությամբ։

          4.Բնութագրե’լ Շիրակի մարզի աշխարհագրական դիրքը:
          Շիրակի մարզը գտնվում է Հայաստանի հյուսիս-արևմուտքում։ Այն սահմանակից է Թուրքիա-ին և Վրաստան-ին։ Մարզը հիմնականում գտնվում է Շիրակի դաշտում։ Այստեղ ձմեռները երկար և ցուրտ են, իսկ կլիման՝ խիստ մայրցամաքային։

          5.Նշե’լ մարզի բնական պայմանների ներքին տարբերությունները:
          Շիրակի մարզում բնական պայմանները տարբեր են։ Դաշտավայրերում հողերը բերրի են և նպաստում են երկրագործությանը, իսկ լեռնային շրջաններում զարգացած է անասնապահությունը։ Կլիմայական պայմանները տարբեր են՝ կախված բարձրությունից։ Որոշ հատվածներում ձմեռը շատ խիստ է, իսկ մյուսներում համեմատաբար մեղմ։

          Posted in Աշխարհագրություն 9

          Մայիսի 11_15

          Դաս ‘Գեղարքունիկի մարզ և Լոռու մարզ

          Դասի հղումը

          Դիտե’լ տեսանյութը

          Դիտե’լ տեսանյութը

          Պատասխանել հարցերին

          1.Վերլուծե’լ և գնահատե’ Գեղարքունիկի մարզի աշխարհագրական դիրքն ու նշանակությունը:
          Գեղարքունիքի մարզ-ը գտնվում է Հայաստանի արևելքում։ Այն սահմանակից է Ադրբեջան-ին և կարևոր սահմանամերձ նշանակություն ունի։ Մարզի տարածքում է գտնվում Սևանա լիճ-ը, ինչը մեծ դեր ունի տնտեսության, զբոսաշրջության և ձկնորսության զարգացման համար։ Աշխարհագրական դիրքը նպաստում է նաև գյուղատնտեսությանը և տրանսպորտային կապերին։

          2.Գնահատե’լ Սեանս լճի և ջրային պաշարների նշանակությունը մարզի և ամբողջ հանրապետության համար:
          Սևանա լիճ-ը Հայաստանի խոշորագույն քաղցրահամ ջրային ավազանն է։ Այն կարևոր նշանակություն ունի խմելու ջրի ապահովման, ոռոգման, ձկնորսության և էներգետիկայի համար։ Լիճը նաև մեծ դեր ունի կլիմայի մեղմացման և զբոսաշրջության զարգացման մեջ։ Սևանի ջրային պաշարները կարևոր են ամբողջ հանրապետության համար։

          3.Վերլուխե’լ մարզի բնակչության տեղաբաշխման բնորոշ գծերը:
          Գեղարքունիքի մարզ-ում բնակչությունը հիմնականում տեղաբաշխված է Սևանա լճի ափամերձ տարածքներում և հարթավայրային բնակավայրերում։ Լեռնային շրջաններում բնակչությունը սակավ է։ Մարդիկ հիմնականում զբաղվում են գյուղատնտեսությամբ, անասնապահությամբ և ձկնորսությամբ։

          4.Արդյո՞ք Լոռու մարզի աշխարհագրական դիրքը նպաստավոր է:
          Լոռու մարզ-ի աշխարհագրական դիրքը նպաստավոր է, քանի որ այն գտնվում է Հայաստանի հյուսիսում և սահմանակից է Վրաստան-ին։ Մարզով անցնում են կարևոր ճանապարհներ և երկաթուղիներ, որոնք կապում են Հայաստանը արտաքին աշխարհի հետ։ Դա նպաստում է առևտրի և տնտեսական կապերի զարգացմանը։

          5.Բնութագրե’լ մարզի գլխավոր հարստությունները:
          Լոռու մարզ-ի գլխավոր հարստություններն են անտառները, հանքային պաշարները, գետերը և բերրի հողերը։ Մարզը հարուստ է պղնձի և այլ օգտակար հանածոների հանքավայրերով։ Զարգացած են նաև անասնապահությունը, բուսաբուծությունը և զբոսաշրջությունը։

          Posted in Աշխարհագրություն 9

          Մայիսի 5_8

          Արարատի մարզ, Արմավիրի մարզ

          Դասի հղումը

          Դիտել տեսանյութը

          Պատասխանել հարցերին

          1.Գնահատե’լ Արարատի և Արմավիրի մարզերի աշխարհագրական դիրքերը:
          Արարատի և Արմավիրի մարզերը գտնվում են Հայաստանի արևմտյան և հարավ-արևմտյան մասում՝ Արարատյան դաշտում, ինչը շատ նպաստավոր աշխարհագրական դիրք է։ Դրանք մոտ են մայրաքաղաք Երևան-ին, ունեն զարգացած տրանսպորտային կապեր և գտնվում են միջազգային ճանապարհների վրա։ Արարատի մարզ-ը սահմանակից է Թուրքիային և մասամբ Նախիջևանին, իսկ Արմավիրի մարզ-ը սահմանակից է Թուրքիային։ Այս դիրքը նպաստում է տնտեսական կապերին, գյուղատնտեսության զարգացմանը և շուկաների հասանելիությանը։

          2.Բնութագրե’լ 2 մարզերի բնական պայմանները: Նշե’լ ընդհանուր և տարբերիչ գծերը:
          Երկու մարզերն էլ գտնվում են Արարատյան դաշտում, ունեն տաք, չոր կլիմա, երկար արևոտ օրեր և բերրի հողեր, ինչը շատ նպաստավոր է գյուղատնտեսության համար։ Երկուսն էլ ունեն ոռոգման համակարգեր։ Տարբերությունն այն է, որ Արարատի մարզում կլիման ավելի շոգ և չոր է, իսկ Արմավիրում՝ համեմատաբար մեղմ։ Արարատի մարզում կան նաև ավելի աղակալած հողեր որոշ հատվածներում, իսկ Արմավիրում հողերը համեմատաբար ավելի բարենպաստ են մշակության համար։

          3.Արարատի և Արմավիրի մարզերը տարաբնակեցման ի՞նչ բնորոշ գծեր ունեն:
          Երկու մարզերում էլ բնակչությունը խիտ է և հիմնականում բնակվում է գյուղերում։ Տարաբնակեցումը համեմատաբար համաչափ է, քանի որ տարածքը հարթ է և հարմար բնակեցման համար։ Քաղաքները քիչ են, բնակչության մեծ մասը զբաղվում է գյուղատնտեսությամբ։ Բնակավայրերը հիմնականում գտնվում են ոռոգվող տարածքներում։

          4.Նշե’լ մարզերի գյուղատնտեսության և արդյունաբերության գլխավոր ճյուղերը:
          Երկու մարզերում գյուղատնտեսությունը զարգացած է։ Հիմնական ճյուղերն են խաղողագործությունը, պտղաբուծությունը, բանջարաբուծությունը և հացահատիկի մշակությունը։ Զարգացած է նաև անասնապահությունը։ Արդյունաբերությունից զարգացած են սննդի արդյունաբերությունը՝ գինեգործություն, կոնյակի արտադրություն, պահածոների արտադրություն։ Արմավիրի մարզում կա նաև էներգետիկա (ատոմակայան), իսկ Արարատի մարզում՝ շինանյութերի արտադրություն (ցեմենտ, քարերի մշակություն)։

          Posted in Աշխարհագրություն 9

          Ապրիլի 27_01

          Պարտադիր դիտե’լ տեսանյութերը

          Տեսանյութ’ՀՀ սպասարկման ոլորտը

          Տեսանյութ’ ՀՀ տրանսպորտը

          Դաս Արագածոտնի մարզ

          Դիտել տեսանյութը

          Դասի հղումը

          Պատասխանել հարցերին

          1.Գնահատե’լ Արագածոտնի մարզի զարգացման բնական նախադրյալները:
          Արագածոտնի մարզը ունի բարենպաստ բնական նախադրյալներ զարգացման համար։ Այն գտնվում է Արագած լեռան շուրջ, ինչը ապահովում է ջրային ռեսուրսներ։ Մարզում կա բարձրությունների մեծ տարբերություն, որի պատճառով կլիման բազմազան է։ Հովիտներում հողերը բերրի են և նպաստում են բուսաբուծությանը, իսկ լեռնային տարածքներում կան լայն արոտավայրեր, որոնք հարմար են անասնապահության համար։ Միևնույն ժամանակ լեռնային ռելիեֆը որոշ դեպքերում դժվարացնում է տրանսպորտն ու հողագործությունը։

          2.Ինչպիսի՞ն է Արագածոտնի մարզի տարաբնակեցման արդի պատերը:
          Արագածոտնի մարզում տարաբնակեցումը անհամաչափ է։ Բնակչությունը հիմնականում կենտրոնացած է հովիտներում և ճանապարհների հարակից տարածքներում։ Լեռնային գյուղերը քիչ բնակչություն ունեն։ Քաղաքային բնակչությունը փոքր է, հիմնական քաղաքը Աշտարակն է։ Ընդհանուր առմամբ գերակշռում է գյուղական բնակչությունը։

          3.Որո՞նք են Արագածոտնի մարզի տնտեսության բնորոշ գծերը:
          Մարզի տնտեսության հիմնական ճյուղը գյուղատնտեսությունն է։ Զարգացած են բուսաբուծությունը և անասնապահությունը։ Կա նաև սննդի արդյունաբերություն՝ գինեգործություն և պահածոների արտադրություն։ Երևանին մոտ գտնվելը նպաստում է ապրանքների իրացմանը։ Արդյունաբերությունը համեմատաբար թույլ է զարգացած, բայց կան որոշ ձեռնարկություններ։ Վերջին տարիներին զարգանում է նաև տուրիզմը։

          4.Բացարե’լ Արագածոտնի մարզի գյուղատնտեսության մասնագիտացման ներքին տարբերությունները:
          Գյուղատնտեսության մասնագիտացման տարբերությունները պայմանավորված են բնական պայմաններով։ Լեռնային տարածքներում հիմնականում զարգացած է անասնապահությունը, քանի որ կան արոտավայրեր։ Նախալեռնային և հովտային գոտիներում զարգացած է բուսաբուծությունը՝ հացահատիկի, խաղողի և մրգերի մշակություն։ Այսպիսով, բարձրադիր վայրերում գերակշռում է անասնապահությունը, իսկ ցածրադիր հատվածներում՝ բուսաբուծությունը։

          Posted in Աշխարհագրություն 9

          Դաս 40 ՀՀ գյուղատնտեսությունը:Ընդհանուր բնութագիրը և 41 Հողային ֆոնդը: Գյուղատնտեսական հողաբարելավում

          Դասի հղումը

          Պատասխանել հարցերին

          1.Ի՞նչ փոփոխություն է կրել գյուղատնտեսական արտադրության կազմակերպումը խորհրդային և հետխորհրդային տարիներին:
          Հայաստանում կիրառվող մելորացիայի հիմնական տեսակներն են ոռոգումային մելորացիան, դրենաժային մելորացիան, աղազերծումը և հողապաշտպան անտառապատումը։ Այս միջոցառումները նպատակ ունեն բարելավել հողի որակը, բարձրացնել բերրիությունը և կանխել հողի վատացումը։

          2.Գնահատե’լ գյուղատնտեսության դերը ՀՀ տնտեսության մեջ:
          Գյուղատնտեսությունը կարևոր ճյուղ է․ ապահովում է սնունդ, զբաղվածություն և հումք արդյունաբերության համար, բայց կախված է բնական պայմաններից։

          3.Նշե’լ գյուղատնտեսության մասնագիտացած ճյուղերը, որոնք ունեն արտահանման նշանակություն:
          ՀՀ գյուղատնտեսության մեջ արտահանման նշանակություն ունեն խաղողագործությունը և գինեգործությունը, մրգաբուծությունը (հատկապես ծիրան, դեղձ, խնձոր), բանջարաբուծությունը, ծխախոտագործությունը, ինչպես նաև մասամբ անասնապահական արտադրանքը՝ միսը և կաթնամթերքը։

          4.Ինչպիսի՞ն է ՀՀ հողային ֆոնդի կառուցվածքը,որտե՞ղ են տարածված խոշոր հողատարածությունները:
          ՀՀ հողային ֆոնդը կազմված է գյուղատնտեսական, անտառային, բնակավայրերի և այլ հողերից։ Խոշոր գյուղատնտեսական տարածքները Արարատյան դաշտում, Արմավիրում, Շիրակում են։

          5.Նշե’լ Հայաստանի մելորացիայի հիմնական տեսակները:
          Հայաստանում կիրառվող մելորացիայի հիմնական տեսակներն են ոռոգումային մելորացիան, դրենաժային մելորացիան, աղազերծումը և հողապաշտպան անտառապատումը։ Այս միջոցառումները նպատակ ունեն բարելավել հողի որակը, բարձրացնել բերրիությունը և կանխել հողի վատացումը։

          Posted in Աշխարհագրություն 9

          Դաս 38 Արդյունաբերության նորագույն ճյուղերը

          Դասի հղումը

          Պատասխանել հարցերին

          1.Բնութագրե’լ են գնահատե’լ հայաստանի թեթեւ արդյունաբերության զարգացումը:Հայաստանում թեթև արդյունաբերությունը համարվում է հին ճյուղ: Այն զարգացման երկար ճանապարհ է անցել՝ տնայնագործական բնույթից հասնելով խոշոր արտադրական համալիրների: Ներկայումս ոլորտը գնահատվում է որպես ռազմավարական նշանակություն ունեցող ճյուղ, որտեղ կատարվում են զգալի ներդրումներ և իրականացվում է տեխնիկական արդիականացում:

          2.Բնութագրե’լ թեթեւ արդյունաբերության տեղը երկրի տնտեսության մեջ:
          Թեթև արդյունաբերությունը կարևոր տեղ է զբաղեցնում Հայաստանի տնտեսական համակարգում, քանի որ այն աշխատատար ճյուղ է և լուծում է սոցիալական կարևոր խնդիրներ։ Այն ապահովում է բնակչության զբաղվածությունը, հատկապես կանանց շրջանում, և նպաստում է մարզերի համաչափ զարգացմանը, քանի որ կարի ու տեքստիլի ֆաբրիկաները սփռված են հանրապետության տարբեր քաղաքներում։ Բացի այդ, ճյուղն ունի արտահանման կողմնորոշում և զգալի ներդրում ունի երկրի համախառն ներքին արդյունքի (ՀՆԱ) ձևավորման ու արտարժութային մուտքերի հարցում։

          3.Նկարագրե’լ թեթեւ արդյունաբերության ճյուղային կառուցվածքը:
          Թեթև արդյունաբերության կառուցվածքը բավականին բազմազան է և բաղկացած է մի քանի ենթաճյուղերից։ Առաջատար ուղղություններն են տեքստիլ արտադրությունը, որն ընդգրկում է գործվածքների ու թելերի ստացումը, և կարի արդյունաբերությունը, որն այսօր ամենազարգացածն է։ Կառուցվածքի մեջ կարևոր դեր ունեն նաև տրիկոտաժի, գուլպեղենի, կաշվի վերամշակման և կոշիկի արտադրությունները։ Առանձնահատուկ տեղ է զբաղեցնում գորգագործությունը, որը համատեղում է արդյունաբերական արտադրությունն ու ազգային մշակութային ավանդույթները։

          4.Գնահատե’լ նորագույն ճյուղերը, դրանց դերը և տեղը համաշխարհային տնտեսության մեջ:
          Արդյունաբերության նորագույն ճյուղերը, ինչպիսիք են էլեկտրոնիկան, ռոբոտաշինությունը, կենսատեխնոլոգիան և լազերային տեխնիկան, հանդիսանում են ժամանակակից համաշխարհային տնտեսության շարժիչ ուժը։ Դրանք գիտատար ճյուղեր են, որոնք պահանջում են ոչ թե շատ հումք կամ էներգիա, այլ բարձրակարգ մասնագետներ և գիտական հայտնագործություններ։ Այս ճյուղերը փոխում են աշխարհի տնտեսական պատկերը՝ բարձրացնելով արտադրողականությունը և հնարավորություն տալով զարգացած երկրներին պահպանել իրենց առաջատար դիրքերը միջազգային շուկայում։

          5.Նշե’լ տեղեկատվական տեխնոլոգիաների հիմնական ուղղությունները:
          Տեղեկատվական տեխնոլոգիաների (ՏՏ) ոլորտը Հայաստանում զարգանում է մի քանի հիմնական ուղղություններով։ Դրանց թվում են ծրագրային ապահովման մշակումը, կիսահաղորդիչների նախագծումը և համակարգչային գրաֆիկան։ Լայն տարածում ունեն նաև արհեստական բանականության տեխնոլոգիաները, բջջային հավելվածների ստեղծումը, կիբերանվտանգության համակարգերի մշակումը և ֆինանսական տեխնոլոգիաները (FinTech)։ Այս ուղղությունները հնարավորություն են տալիս Հայաստանին ինտեգրվել համաշխարհային տեխնոլոգիական շուկային և դառնալ տարածաշրջանային տեխնոլոգիական կենտրոն։

          Posted in Աշխարհագրություն 9

          Ապրիլի 6_10

          Դաս 35 և 36

          Մեքենաշինություն և քիմիական արդյունաբերություն

          Դասի հղումը

          1.Ի՞նչ տեղ է գրավում մեքենաշինությունը Հայաստանի տնտեսության մեջ:
          Մեքենաշինությունը Հայաստանում կարևոր արդյունաբերական ճյուղերից է, սակայն համեմատաբար փոքր ծավալ ունի։ Այն ապահովում է տեխնիկայի, սարքավորումների և որոշ արդյունաբերական մասերի արտադրություն, ինչպես նաև նպաստում է տնտեսության տեխնոլոգիական զարգացմանը։

          2.Նշե’լ Հայաստանի մեքենաշինություն գլխավոր ճյուղերը:
          Հայաստանի մեքենաշինության գլխավոր ճյուղերն են՝

          հաստոցաշինություն (սահմանափակ չափով)

          սարքաշինություն (սարքերի և գործիքների արտադրություն)

          էլեկտրատեխնիկական արդյունաբերություն

          ռադիոէլեկտրոնիկա

          սարքավորումների նորոգում և հավաքում

          3.Ի՞նչ նախադրյալներ կային Հայաստանի քիմիական արդյունաբերություն բազմակողմանի և արագ զարգացումը համար:
          Քիմիական արդյունաբերության զարգացման համար նպաստել են՝

          զարգացած տրանսպորտային կապերը

          օգտակար հանածոների առկայությունը

          էներգետիկ ռեսուրսների օգտագործումը

          գիտատեխնիկական կադրերի պատրաստվածությունը

          արդյունաբերական պահանջարկը

          4.Բմութագրե’լ Հայաստանում ձևավորված քիմիական արդյունաբերություն գլխավոր արտադրական համալիրները:

          Հայաստանի քիմիական արդյունաբերության գլխավոր կենտրոններն են եղել՝

          Հրազդան (արդյունաբերական քիմիայի որոշ ուղղություններ)

          Երևան (քիմիական և կենցաղային քիմիա)

          Վանաձոր (քիմիական մանրաթելեր, պարարտանյութեր)

          Ալավերդի (քիմիական արտադրության որոշ տեսակներ մետալուրգիայի հետ կապով)

          Posted in Աշխարհագրություն 9

          Մարտի 30_Ապրիլի 3

          Հայաստանի Հանրապետության առավել հզոր էլեկտրակայանները

          Դաս 33;34

          Վառելիքաէներգետիկ համալիրը և Մետալուրգիական արդյունաբերությունը

          Դասի հղումը

          Պատասխանել հարցերը

          1.Ի՞նչ է իրենից ներկայացնում վառելիքաէներգետիկ համալիրը:
          Վառելիքաէներգետիկ համալիրը տնտեսության այն ճյուղերի ամբողջությունն է, որը զբաղվում է վառելիքի արդյունահանմամբ, մշակմամբ և էլեկտրաէներգիայի արտադրությամբ ու բաշխմամբ՝ ապահովելով երկրի էներգետիկ պահանջները։

          2.Ինչպիսի՞ն է ՀՀ էլեկտրաէներգիայի կառուցվածքը,թվել առավել հզորները:
          Հայաստանում էլեկտրաէներգիան արտադրվում է ջերմաէլեկտրակայաններում, ատոմային էլեկտրակայանում, հիդրոէլեկտրակայաններում և վերականգնվող աղբյուրներով։ Ամենահզորներն են Մեծամորի ատոմակայանը, Երևանի և Հրազդանի ջերմաէլեկտրակայանները, ինչպես նաև Սևան-Հրազդան և Որոտան հիդրոէներգետիկ համակարգերը։

          3.Ինչպիսի՞ հեռանկարներ ունի ՀՀ վառելիքաէներգետիկ համալիրի զարգացումը:
          ՀՀ վառելիքաէներգետիկ համալիրը ունի զարգացման լավ հեռանկարներ՝ հատկապես արևային և քամու էներգիայի ոլորտում, ինչպես նաև նոր ատոմակայանի կառուցման և էներգախնայող տեխնոլոգիաների կիրառման ուղղությամբ, ինչը կնպաստի էներգետիկ անկախության բարձրացմանը։

          4.Նշե’լ մետալուրգիայի դերը ՀՀ տնտեսության մեջ:
          Մետալուրգիան կարևոր դեր ունի ՀՀ տնտեսության մեջ, քանի որ ապահովում է արդյունաբերության համար անհրաժեշտ հումք, նպաստում է արտահանմանը, ստեղծում է աշխատատեղեր և ապահովում արտարժույթի ներհոսք։

          5.Ի՞նչ ենթաճյուղերից է բաղկացած ՀՀ մետալուրգիական արդյունաբերությունը:
          ՀՀ մետալուրգիական արդյունաբերությունը բաղկացած է սև և գունավոր մետալուրգիայից, սակայն առավել զարգացած է գունավոր մետալուրգիան՝ պղնձի, մոլիբդենի և ոսկու արտադրությամբ։

          6.Բնութագրե’լ ՀՀ մետալուրգիական արդյունաբերության զարգացման բնական և տնտեսական նախադրյալները:
          Մետալուրգիայի զարգացման համար Հայաստանում կան նպաստավոր բնական և տնտեսական նախադրյալներ, ինչպիսիք են հանքային հարուստ պաշարները, էներգետիկ ռեսուրսների առկայությունը, աշխատուժը, տրանսպորտային կապերը և արտահանման հնարավորությունները։