Month: Ապրիլ 2026

Առաջադրանքներ.

1. Ինչպիսի՞ միջավայրում է լույսը տարածվում ուղղագիծ.
   1) անհամասեռ միջավայրում
   2) անհամասեռ և թափանցիկ միջավայրում
   3) համասեռ թափանցիկ միջավայրում
   4) կամայական միջավայրում
2. Ի՞նչն է ստվերի առաջացման պատճառը.
   1) լույսի շեղումը տարածման սկզբնական ուղղությունից
   2) լույսի անդրադարձումը
   3) լույսի ցրումը մարմնից
   4) լույսի ուղղագիծ տարածումը
3. Նկարում պատկերված են լույսի գնդաձև 𝑆 աղբյուրը, անթափանց 𝐴 գունդը և էկրանը: Ո՞ր կետն է գտնվում ստվերում.
   1) a
   2) b, d
   3) c
   4) b, c, d
4. Նկարում պատկերված են լույսի գնդաձև 𝑆 աղբյուրը, անթափանց 𝐴 գունդը և էկրանը: Ո՞ր կետերն են կիսաստվերում.
   1) a
   2) b, d
   3) c
   4) b, c, d
5. Ո՞ր կետը կհայտնվի անթափանց A օղակի ստվերում.
   1) a
   2) b
   3) c
   4) d

1.Выберите нужный глагол (начинать — начинаться, про-
должать — продолжаться, кончать — кончаться) и запишите

его в нужной форме. 

1. Сколько времени продолжается урок?
2. Я жду друга, когда урок кончится , мы вместе пойдём
   обедать.
3. Я учил русский язык в школе, в университете я продолжаю
   изучать его, потому что хочу хорошо говорить по-русски.
4. Антон закончил читать, положил книгу на место и по-
   шёл обедать.
5. «Мы начинаем наш концерт!» — сказал конферансье.
6. Когда у вас начинаются каникулы?
7. По телевизору начинается новый многосерийный фильм.
8. Ты ещё не закончил работать в этой фирме?
9. Когда политик кончил рассказывать о себе, он
   начал отвечать на вопросы журналистов.
10. Зима скоро кончится, и начнётся весна.

2..Закончите предложения.

Не говорите ему об этом, потому что это секрет .

Вчера я опоздала на работу, потому что проспала .

Мы не открыли дверь, потому что потеряли ключи .

Я не закончил письмо, потому что у меня закончилась паста в ручке .

Они не пойдут с нами в театр, потому что уже видели этот спектакль .

Ирина не пришла на работу, потому что заболела .

Хуссейн простудился, потому что гулял под дождем без зонта .

Она не ответила на вопрос, потому что не знала правильного ответа .

Он не хочет спать, потому что выпил слишком много кофе .

Говорите громко, потому что здесь очень шумно .

3.

Напишите слова в нужной форме. 

1. Ярославль находится на (берега, река Волга) берегах реки Волги .
   
2. В Москве много (современные здания) современных зданий .
   
3. Мне нравится музыка (современные российские композито-
   ры) современных российских композиторов .
   
4. Выставка картин (испанские художники) 
    испанских художников открылась в Эрмитаже.
   
5. У (русские) русских есть странный праздник — ста-
   рый Новый год.
   
6. Агата Кристи — автор (многие детективные романы) многих детективных романов ․
   
7. Третьяковская галерея — один из (самые известные музеи
   мира) самых известных музеев мира .
   
8. У (китайские студенты) китайских студентов
   сейчас урок русского языка.
   
9. Без (эти книги)  этих книг я не смогу на-
   писать курсовую работу.
   
10. Он вчера прилетел с (Канарские острова) Канарских островов .
    
11. Во время (летние каникулы) летних каникул
    мы ездили в Москву.

4. Написать эссе «Жизнь без телефона»

Сегодня трудно представить утро, которое начинается не с проверки уведомлений в смартфоне. Телефон стал нашей «внешней памятью», картой, кошельком и главным окном в мир. Но что, если на мгновение представить жизнь без него?

С одной стороны, жизнь без телефона кажется катастрофой. Мы сразу теряем связь с близкими, не можем оперативно вызвать такси или узнать новости. Работа во многих сферах просто остановится. Человек без смартфона в современном городе часто чувствует себя беспомощным, как будто он остался без рук.

С другой стороны, в такой жизни есть свои плюсы. Без постоянных уведомлений наш мозг получает долгожданный отдых. Мы начинаем замечать архитектуру зданий, цвет неба и лица прохожих, а не только экран перед глазами. Встречи с друзьями становятся глубже, так как никто не отвлекается на звонки. Память начинает работать лучше, ведь нам приходится запоминать дорогу и номера телефонов самостоятельно.

30.04. 2026

Աշխատանք դասարանում

Իսահակյան

Մի մրահոն աղջիկ տեսա
Ռիալտոյի կամուրջին,
Հորդ մազերը – գետ գիշերվա,
Եվ հակինթներ` ականջին:

Աչքերը սև — արևներ սև,
Արևների պես անշեջ,
Գալարում էր մեջքը թեթև
Ծաղկանկար շալի մեջ:

Աչքս դիպավ աչքի բոցին,
Ու գլուխըս կախեցի.
Ժպտաց ժպտով առեղծվածի,
Հավերժական կանացի:

Միամիտ չեմ` հավատամ քեզ.
Տառապանքս փորձ ունի. –
Մի մրահոն կույս էր քեզ պես,
Կոտրեց սիրտս պատանի …

1. Ըստ բանաստեղծության նկարագրի՛ր աղջկան։
Բանաստեղծության մեջ աղջիկը ներկայացվում է որպես շատ գեղեցիկ և խորհրդավոր կերպար։ Նա մրահոն է, ունի խիտ ու երկար մազեր, որոնք նմանեցվում են գիշերվա հոսող գետի։ Նրա աչքերը սև են և կրակոտ՝ «արևների պես անշեջ», այսինքն՝ փայլուն և գրավիչ։ Նրա շարժումները նուրբ են, իսկ ամբողջ կերպարը՝ կանացի ու հմայիչ։ Աղջիկը նաև զարդարված է՝ ականջներին հակինթներ ունի, ինչը ընդգծում է նրա գեղեցկությունը։

2. Մեկնաբանի՛ր ,,առեղծվածային ժպիտ,, արտահայտությունը։ 
«Առեղծվածային ժպիտը» նշանակում է մի ժպիտ, որը լիովին հասկանալի չէ, գաղտնիք է պարունակում։ Այն կարող է լինել միաժամանակ գրավիչ, բայց նաև անհասկանալի և վտանգավոր։ Այս ժպիտը ցույց է տալիս աղջկա խոր ու չբացահայտված բնավորությունը և ստեղծում է խորհրդավոր մթնոլորտ։

3. Մեկնաբանի՛ր բանաստեղծությունը։ 
Բանաստեղծությունը սիրո և հիշողության մասին է։ Քնարական հերոսը հանդիպում է գեղեցիկ աղջկա, բայց չի վստահում նրան, որովհետև նախկինում նման աղջիկ արդեն կոտրել է իր սիրտը։ Այստեղ երևում է փորձառու մարդու զգուշավորությունը․ նա արդեն չի հավատում արտաքին գեղեցկությանը։ Ստեղծագործությունը ցույց է տալիս, որ գեղեցկությունը կարող է նաև ցավ պատճառել։

Ռավեննայում

Արարատի ծեր կատարին
Դար է եկել, վայրկյանի պես,
Ու անցել:

Անհուն թվով կայծակների
Սուրն է բեկվել ադամանդին,
Ու անցել:

Մահախուճապ սերունդների
Աչքն է դիպել լույս գագաթին,
Ու անցել:

Հերթը հիմա քոնն է մի պահ.
Դու էլ նայիր սեգ ճակատին,

Ու անցիր…

1. Ինչպե՞ս է ներկայացվում ժամանակի անցողիկությունը։
Ժամանակի անցողիկությունը ներկայացվում է այն պատկերով, որ դարերը անցնում են «վայրկյանի պես»։ Անցնում են սերունդներ, կայծակներ, իրադարձություններ, բայց ամեն ինչ անցողիկ է։ Սա ցույց է տալիս, որ ժամանակը արագ է անցնում, և ոչինչ հավերժ չէ։

2. Ի՞նչ է խորհրդանշում Արարտը։ 
Արարատը խորհրդանշում է հավերժություն, անփոփոխություն և հայրենիք։ Այն կանգուն է մնում ժամանակի հոսքի մեջ, ի տարբերություն մարդկանց և սերունդների, որոնք գալիս ու գնում են։

3. Ի՞նչ ուղերձ է փոխանցում բանաստեղծությունը։ 
Բանաստեղծությունը կոչ է անում մարդուն հասկանալ կյանքի կարճությունը և իր տեղը ժամանակի մեջ։ Այն հուշում է, որ պետք է գնահատել պահը և գիտակցել, որ մենք նույնպես անցողիկ ենք։

4. Գրել էսսե ,,Մարդը ժամանակի հոսքի մեջ,, վերնագրով։ 

Մարդը ժամանակի հոսքի մեջ

Նախաբան
Ժամանակը մարդկային կյանքի ամենահզոր ու անտես ուժերից մեկն է։ Այն անընդհատ շարժման մեջ է և իր հետ տանում է ամեն ինչ՝ մարդկանց, իրադարձությունները, հիշողությունները։ Մարդը, լինելով ժամանակի մի փոքր մասնիկ, փորձում է հասկանալ իր տեղը այդ անվերջ հոսքի մեջ։

Պնդում
Մարդը ժամանակի հոսքի մեջ անցողիկ է, սակայն նրա գործերն ու արժեքները կարող են իմաստ հաղորդել նրա գոյությանը։

Հիմնական մաս (պնդման հիմնավորում)
Մարդկային կյանքը կարճ է՝ համեմատած ժամանակի անսահմանության հետ։ Դարերը փոխվում են, սերունդները գալիս ու գնում են, բայց ժամանակը շարունակում է իր ընթացքը։ Դա լավ երևում է նաև Ավետիք Իսահակյան-ի «Ռավեննայում» բանաստեղծության մեջ, որտեղ դարերը ներկայացվում են որպես «վայրկյանի պես» անցնող երևույթ։ Այս պատկերն ընդգծում է, թե որքան փոքր է մարդու կյանքը ժամանակի համեմատ։

Սակայն, թեև մարդը անցողիկ է, նա ունի հնարավորություն իր կյանքին արժեք հաղորդելու։ Մարդը կարող է ստեղծել, սիրել, պայքարել, թողնել հետք իր գործերով։ Նույնիսկ եթե նա անցնում է, նրա արածը կարող է մնալ և ազդել ապագա սերունդների վրա։

Ժամանակի հոսքը նաև սովորեցնում է մարդուն գնահատել յուրաքանչյուր պահը։ Եթե մարդը գիտակցում է, որ կյանքը կարճ է, նա սկսում է ավելի իմաստալից ապրել, կարևորել իր հարաբերությունները, նպատակները և երազանքները։ Հակառակ դեպքում նա կարող է պարզապես «անցնել»՝ ոչինչ չստեղծելով և չհասկանալով իր կյանքի արժեքը։

Եզրակացություն
Այսպիսով, մարդը ժամանակի հոսքի մեջ փոքր և անցողիկ է, բայց ոչ աննշան։ Նրա կյանքը արժեք է ստանում այն դեպքում, երբ նա գիտակցում է ժամանակի արժեքը և ապրում է նպատակով։ Ժամանակը անցնում է, բայց մարդը կարող է ընտրել՝ պարզապես անցնե՞լ նրա հետ, թե՞ թողնել իր հետքը աշխարհի վրա։

1)Ուղղանկյուն եռանկյան էջերն են՝ 5 և 12:
ա)Գտե՛ք եռանկյան պարագիծը:35
բ)Գտե՛ք ներքնաձիգի միջնակետի հեռավորությունը ուղիղ անկյան գագաթից։6,5
գ)Գտե՛ք եռանկյանը ներգծած շրջանագծի շառավղի երկարութունը:2

2) ABC եռանկյունում BC = 16: AB կողմի միջնուղղահայացը AC կողմը հատում է D կետում։ Գտե՛ք AC կողմի երկարությունը, եթե BCD եռանկյան պարագիծը 36 է:
20

3) Տրված են a{-1;5} և B {5; -3} վեկտորները: Գտե՛ք a + b վեկտորի երկարությունը:
2√5

4) Գտե՛ք x–ը, եթե a {x; 3} և {2; -3} վեկտորների սկալյար արտադրյալը 9 է:
50

5)Հավասարասրուն սեղանի անկյունագիծը 10 է և մեծ հիմքի հետ կազմում է 45°։
ա)Գտե՛ք սեղանի մակերեսը:50
բ)Գտե՛ք սեղանի բարձրությունը:5√2
գ)Գտե՛ք սեղանի միջին գիծը:5√2

6)Եռանկյան կողմերը հարաբերում են ինչպես 3 : 6 : 7 : Գտե՛ք եռանկյան պարագիծը, եթե ամենամեծ կողմը 49 է։
112

7)ABCD ուղղանկյան A անկյան կիսորդը BC կողմը հատում է K միջնակետում, իսկ AB = 4: Գտե՛ք ուղղանկյան պարագիծը։
24

Զարգացումը մարդկային հասարակության առաջընթացի կարևորագույն պայմաններից մեկն է։ Յուրաքանչյուր ժամանակաշրջանում ժողովուրդների հաջողությունը կախված է եղել կրթության մակարդակից։ Կրթությունը ոչ միայն գիտելիք է փոխանցում, այլև ձևավորում է մտածողություն, արժեքներ և աշխարհայացք։

Կրթության զարգացումը միշտ կարևոր է եղել, քանի որ այն հանդիսանում է հասարակության առաջընթացի և հզորացման գլխավոր հիմքը։

Տարբեր ժամանակաշրջաններում կրթության դերը տարբեր ձևերով է դրսևորվել։ Հին ժամանակներում այն հասանելի էր միայն սահմանափակ խավերին և հաճախ կապված էր եկեղեցու հետ։ Սակայն ժամանակի ընթացքում կրթությունը դարձավ ավելի լայն տարածում ունեցող երևույթ և սկսեց ծառայել հասարակության զարգացմանը։

Խորհրդային Հայաստանում կրթությունը առանձնահատուկ կարևորություն ստացավ։ Ժողովրդի մեծ մասը անգրագետ էր, հատկապես գյուղերում։ Իշխանությունները հասկանում էին, որ առանց կրթված մարդկանց հնարավոր չէ կառուցել նոր հասարակություն։ Այդ պատճառով իրականացվեց անգրագիտության վերացման լայնածավալ քաղաքականություն։ Արդյունքում շատ կարճ ժամանակում գրագիտության մակարդակը կտրուկ բարձրացավ, ստեղծվեց դպրոցների լայն ցանց, և կրթությունը դարձավ հասանելի բոլորի համար։ Սա մեծ առաջընթաց էր հասարակության զարգացման ճանապարհին։

Կրթության կարևորությունը երևում է նաև գեղարվեստական գրականության մեջ։ Խենթը վեպի հատվածում ներկայացված դպրոցը տարբերվում է սովորականից։ Այնտեղ երեխաները սովորում էին ոչ միայն գրքերով, այլև բնության մեջ աշխատելով, ձեռք էին բերում գործնական հմտություններ, զարգացնում իրենց ֆիզիկական կարողությունները։ Այսպիսի կրթությունը ձևավորում էր ուժեղ, աշխատասեր և հայրենասեր մարդ։ Վարդանը հիանում է այդ դպրոցով և հասկանում, որ հենց նման կրթությունն է կարող պատրաստել զարգացած հասարակություն։

Այսպիսով, կրթությունը միշտ եղել է և մնում է հասարակության զարգացման գլխավոր ուժերից մեկը։ Անկախ ժամանակաշրջանից՝ այն նպաստում է մարդու և ամբողջ ժողովրդի առաջընթացին։ Զարգացած կրթական համակարգ ունեցող հասարակությունը կարող է հաղթահարել դժվարությունները և կառուցել ավելի լավ ապագա։

1)Ուղղանկյուն եռանկյան էջերից մեկը 7 է, իսկ եռանկյան արտագծած շրջանագծի կենտրոնի հեռավորությունը այդ էջից 12 է:
ա)Գտե՛ք եռանկյան պարագիծը:56
բ)Գտե՛ք եռանկյան մակերեսը։84

2)Գտե՛ք եռանկյանն արտագծած շրջանագծի շառավիղի երկարությունը։
12.5

3)ABC եռանկյան մեջ <A = 50^o , <B = 80^o , AK-ն կիսորդ է։ Գտե՛ք AKC անկյունը:
105

4)O-ն ABC եռանկյանը ներգծած շրջանագծի կենտրոնն է: Ի՞նչ հարաբերությամբ մասերի է բաժանում AO ուղիղը BC կողմը, եթե AB = 6, AC = 15 :
2:5

5)Գտե՛ք կանոնավոր եռանկյան գագաթի հեռավորությունը հանդիպակաց կողմը 1:2 հարաբերությամբ բաժանող կետից, եթե եռանկյան կողմը 9 է:
3√7

6)Տրված են A(2; 3) և C(2; 5) կետերը: Գտե՛ք AC հատվածի միջնակետի կոորդինատները:
(2;4)

7)Շրջանագծին արտագծած հավասարասրուն սեղանի պարագիծը 40 է, իսկ շրջանագծի շառավիղը՝ 4:
ա)Գտե՛ք սեղանի փոքր հիմքը։4
բ)Գտե՛ք սեղանի մակերեսը։80

Ի՞նչ է նշանակում «մետաղ» բառը և որտեղից է այն ծագել։
«Մետաղ» բառը ծագում է հունարեն «metallon» բառից, որը նշանակում է «հանք» կամ «հանքանյութ»։

Որտե՞ղ է գտնվում մետաղներն ու ոչ մետաղները բաժանող սահմանագիծը պարբերական համակարգում։
Այն անցնում է «սանդուղքաձև գծով»՝
բոր (B) — սիլիցիում (Si) — գերմանիում (Ge) — մկնդեղ (As) — անտիմոն (Sb) — թելուր (Te) — պոլոնիում (Po)

Ի՞նչ տարրեր են գտնվում այդ սահմանագծին մոտ և ինչու են դրանք առանձնահատուկ։
Դրանք կոչվում են կիսամետաղներ (մետալոիդներ)՝ B, Si, Ge, As, Sb, Te։
Առանձնահատուկ են, որովհետև ունեն և՛ մետաղական, և՛ ոչ մետաղական հատկություններ։

Ինչո՞ւ է մետաղների և ոչ մետաղների բաժանումը պայմանական։ Բեր օրինակներ։
Քանի որ որոշ տարրեր ունեն միջանկյալ հատկություններ։
Օրինակ՝
ալյումինը (Al) մետաղ է, բայց ունի նաև ոչ մետաղական որոշ հատկություններ
սիլիցիումը (Si) ոչ մետաղ է, բայց վարում է հոսանք որոշ պայմաններում

Ի՞նչ դեր են կատարում մետաղները քիմիական ռեակցիաներում։
Մետաղները սովորաբար էլեկտրոններ են տալիս և հանդես են գալիս որպես վերականգնիչներ։

Ինչո՞ւ են մետաղների ատոմները հեշտությամբ կորցնում էլեկտրոններ։
Քանի որ արտաքին էլեկտրոնները թույլ են կապված միջուկին (մեծ շառավիղ, փոքր ձգում)։

Քանի՞ էլեկտրոն ունեն սովորաբար մետաղների արտաքին շերտում։
Սովորաբար 1-ից 3էլեկտրոն։

Ի՞նչ է մետաղական կապը։
Դա կապ է մետաղական իոնների և «ազատ շարժվող էլեկտրոնների ամպի» միջև։

Ինչպե՞ս է բյուրեղավանդակի կառուցվածքը ազդում մետաղների հատկությունների վրա։
Այն ապահովում է՝ ջերմային և էլեկտրական հաղորդականություն, ամրություն, պլաստիկություն:

Թվարկիր մետաղների հիմնական ֆիզիկական հատկությունները։
մետաղական փայլ, լավ հաղորդիչներ են (ջերմության և հոսանքի), պլաստիկ են (ձգվում, ծալվում), մեծ խտություն (շատ դեպքերում), բարձր հալման ջերմաստիճան

Ինչպե՞ս են մետաղները դասակարգվում ըստ խտության։
թեթև մետաղներ (օր.՝ Na, Mg, Al)
ծանր մետաղներ (օր.՝ Fe, Cu, Pb)

Ո՞րն է ամենածանր և ամենաթեթև մետաղը։
ամենաթեթև՝ լիթիում (Li) ամենածանր՝ օսմիում (Os)

Ինչո՞ւ են մետաղները լավ հաղորդիչներ։
Քանի որ ունեն ազատ էլեկտրոններ, որոնք հեշտ շարժվում են։

Ի՞նչն է պայմանավորում մետաղական փայլը։
Ազատ էլեկտրոնները արտացոլում են լույսը։

Ի՞նչ է պլաստիկությունը և ինչով է այն պայմանավորված մետաղներում։
Պլաստիկությունը նյութի հատկությունն է՝ փոխել ձևը առանց կոտրվելու։
Մետաղներում դա պայմանավորված է՝
բյուրեղավանդակում շերտերի սահքով և մետաղական կապի «ճկունությամբ»։

1. Մետաղների ընդհանուր բնութագիրը

Հայոց պատմություն մաս 1-9-րդ դասարան՝ օգտվելով դասագրքի էջ 80-89-ից կատարեք առաջադրանքները

Խորհրդային Հայաստանի մշակույթը (1920–1945 թթ.)

Հարցեր և առաջադրանքներ (էջ 80, 89)

1.Ինչո՞ւ էին խորհրդային իշխանությունները կարևորում կրթության և մշակույթի զարգացումը ։ Ե՞րբ սկսվեց անգրագիտության վերացման քաղաքականությունը ՀԽՍՀ-ում ։
Խորհրդային իշխանությունները կարևորում էին կրթությունն ու մշակույթը, որովհետև ցանկանում էին ստեղծել գրագետ, գիտակից և գաղափարապես «սոցիալիստական» հասարակություն։
Անգրագիտության վերացման քաղաքականությունը ՀԽՍՀ-ում սկսվեց 1920-ական թվականներին։

2.Ներկայացրեք խորհրդային դպրոցի ձևավորման ընթացքը և կարևոր միջոցառումները։Ներկայացրեք ազգային փոքրամասնությունների կրթական գործի կազմակերպման ուղղությամբ Խորհրդային Հայստանի իշխանությունների վարած քաղաքականությունը։
Ստեղծվեց միասնական պետական դպրոցական համակարգ։
Կարևոր միջոցառումներ՝
անվճար և պարտադիր կրթություն
նոր դասագրքերի ստեղծում
ուսուցիչների պատրաստում
Ազգային փոքրամասնությունների համար բացվում էին դպրոցներ իրենց մայրենի լեզվով, ինչը նպաստում էր նրանց մշակույթի պահպանմանը։

3.Նշանավոր ի՞նչ ԲՈւՀեր էին գործում Խորհրդային Հայաստանում։
Երևանի պետական համալսարան (1919)
Պոլիտեխնիկական ինստիտուտ
Բժշկական ինստիտուտ
Գյուղատնտեսական ինստիտուտ

4.Գիտոււթյան զարգացման ի՞նչ նշանավոր կենտրոններ էին ստեղծվել Խորհրդային Հայաստանում. ե՞րբ են դրանք հիմնվել։ Թվարկե՛ք ՀԽՍՀ ԳԱ հիմնադիր֊ ակադեմիկոսների . ի՞նչ գիտեք նրանց մասին։ 
Գիտության գլխավոր կենտրոնը՝ ՀԽՍՀ Գիտությունների ակադեմիան (1943)
Հիմնադիր ակադեմիկոսներ՝
Վիկտոր Համբարձումյան — աստղաֆիզիկոս
Հովսեփ Օրբելի — արևելագետ
Աբրահամ Ալիխանյան — ֆիզիկոս
Արտեմ Ալիխանյան — ֆիզիկոս
Կիրառական և բնական գիտությունների զարգացման գործում ովքե՞ր աչքի ընկան։

5.Ներկայացրեք հայ ժողովրդի տնտեսական և մշակութային զարգացման հիմնական ցուցանիշները խորհրդային ժամանակաշրջանում։
Վիկտոր Համբարձումյան
Աբրահամ և Արտեմ Ալիխանյաններ
Հովսեփ Օրբելի

6.Թվարկե՛ք հայ գիտնականների նվաճումները և արժեքավոր աշխատանքները հայագիտության բնագավառում։հայ պատմության ուսումնասիրություն
հնագիտության զարգացում
լեզվի և գրականության հետազոտություն

7.Թվարկե՛ք հայ բանասերների և լեզվաբանների անուններ։ 1920–1930-ական թթ. ինչ խնդիրներ են ուսումնասիրել խորհրդային հայ բանասերները։
Մանուկ Աբեղյան
Հրաչյա Աճառյան
Ուսումնասիրում էին՝
գրականություն
հայոց լեզվի պատմություն
բարբառներ

8.Քննարկե՛ք 1920–1945 թթ. խորհրդային շրջանի հայ բանասիրության և բանաստեղծության զարգացումը։ ։ Ինչ է արտահայտել խորհրդային բանաստեղծության գաղափարախոսությունը։
Զարգացավ խորհրդահայ գրականությունը։
Գաղափարախոսությունը արտահայտում էր՝
հայրենասիրություն
սոցիալիզմ
աշխատանքի փառաբանում

II. Քննարկման առաջադրանքներ

1.Քննարկեք, թե ինչպես կրթական բարեփոխումները և գրագիտության տարածումը փոխեցին հասարակության կառուցվածքը։
Բարձրացավ գրագիտությունը, ձևավորվեց նոր՝ կրթված հասարակություն։

2.Քննարկեք Օրբելիների և այլ հայ գիտնականների ներդրումը գիտության զարգացման մեջ։
Օրբելիները մեծ դեր ունեցան գիտության զարգացման մեջ՝ հատկապես արևելագիտության ոլորտում։

3.Քննարկեք, թե ինչ դեր ունեցավ գրականությունը և արվեստը ազգային ինքնության պահպանման գործում։
Օգնեցին պահպանել ազգային ինքնությունը և մշակույթը։

4.Քննարկեք ճարտարապետության և թատրոնի զարգացումը՝ Ալեքսանդր Թամանյանի և Վարդան Աճեմյանի գործունեության օրինակով։
Ալեքսանդր Թամանյան — Երևանի գլխավոր հատակագծի հեղինակ
Վարդան Աճեմյան — թատրոնի զարգացում

5.Քննարկեք կինեմատոգրաֆիայի և երաժշտության դերը խորհրդային մշակույթի ձևավորման մեջ։
Զարգացան կինոն և երաժշտությունը, ձևավորվեց ազգային մշակույթ։

III. Հարցեր և առաջադրանքներ

1.Ովքե՞ր էին գրական հին ու նոր սերնդի ներկայացուցիչները. թվարկեք նրանց ստեղծագործություններից ։ Ե՞րբ է ստեղծվել Հայաստանի գրողների միությունը։
Հին սերունդ՝
Հովհաննես Թումանյան
Ավետիք Իսահակյան

Նոր սերունդ՝
Եղիշե Չարենց
Գևորգ Էմին

Հայաստանի գրողների միությունը ստեղծվել է 1934 թ.

2.Թվարկե՛ք հայ թատրոնի և կինոյի նշանավոր գործիչների. ի՞նչ գիտեք նրանց մասին։ 1920-1930-ական թ.թ. ի՞նչ թատրոններեն հիմնվել Խորհրդային Հայաստանում։
Գործիչներ՝
Վարդան Աճեմյան
Հրաչյա Ներսիսյան

Հիմնվել են տարբեր պետական թատրոններ։

3.Ովքե՞ր են խորհրդահայ կերպարվեստի և երաժշտության ականավոր ներկայացուցիչները ։Ե՞րբ է ստեղծվել Հայաստանի խորհրդային կերպարվեստագետների միությունը ։ Ե՞րբ է կազմակերպվել Հայաստանի կերպարվեստի թանգարանը։ Ի՞նչ կարևոր իրադարձություններով է նշանավորվել խորհրդահայ երաժշտական կյանքը ։ Ո՞վ էր ՀԽՍՀ պետական օրհներգի հեղինակը ։
Ներկայացուցիչներ՝
Մարտիրոս Սարյան
Արամ Խաչատրյան
Կերպարվեստագետների միությունը՝ 1932 թ.
Կերպարվեստի թանգարան՝ 1921 թ.
ՀԽՍՀ օրհներգի հեղինակ՝ Արամ Խաչատրյան

4.Ո՞վ էր Երևանի գլխավոր հատակագծի հեղինակը ,ի՞նչ շինություններ են կառուցվել նրա նախագծով։ Ե՞րբ է ստեղծվել ճարտարապետների միությունը։ Ժամանկաշրջանի ի՞նչ նշանավոր հայ ճարտարապետներ գիտեք ։
Երևանի գլխավոր հատակագիծ՝ Ալեքսանդր Թամանյան
Կառուցվել են՝
Օպերայի շենք
Հանրապետության հրապարակ

Ճարտարապետների միություն՝ 1937 թ.

5.Կազմե՛ք 1920-1945 թ.թ. խորհրդահայ մշակութային կյանքի կարևոր իրադարձությունների ժամանակագրական աղյուսակը։
1919 — Երևանի պետական համալսարան
1920 — ականներ — անգրագիտության վերացում
1921 — Կերպարվեստի թանգարան
1932 — Կերպարվեստագետների միություն
1934 — Գրողների միություն
1937 — Ճարտարապետների միություն
1943 — Գիտությունների ակադեմիա

Պարտադիր դիտե’լ տեսանյութերը

Տեսանյութ’ՀՀ սպասարկման ոլորտը

Տեսանյութ’ ՀՀ տրանսպորտը

Դաս Արագածոտնի մարզ

Դիտել տեսանյութը

Դասի հղումը

Պատասխանել հարցերին

1.Գնահատե’լ Արագածոտնի մարզի զարգացման բնական նախադրյալները:
Արագածոտնի մարզը ունի բարենպաստ բնական նախադրյալներ զարգացման համար։ Այն գտնվում է Արագած լեռան շուրջ, ինչը ապահովում է ջրային ռեսուրսներ։ Մարզում կա բարձրությունների մեծ տարբերություն, որի պատճառով կլիման բազմազան է։ Հովիտներում հողերը բերրի են և նպաստում են բուսաբուծությանը, իսկ լեռնային տարածքներում կան լայն արոտավայրեր, որոնք հարմար են անասնապահության համար։ Միևնույն ժամանակ լեռնային ռելիեֆը որոշ դեպքերում դժվարացնում է տրանսպորտն ու հողագործությունը։

2.Ինչպիսի՞ն է Արագածոտնի մարզի տարաբնակեցման արդի պատերը:
Արագածոտնի մարզում տարաբնակեցումը անհամաչափ է։ Բնակչությունը հիմնականում կենտրոնացած է հովիտներում և ճանապարհների հարակից տարածքներում։ Լեռնային գյուղերը քիչ բնակչություն ունեն։ Քաղաքային բնակչությունը փոքր է, հիմնական քաղաքը Աշտարակն է։ Ընդհանուր առմամբ գերակշռում է գյուղական բնակչությունը։

3.Որո՞նք են Արագածոտնի մարզի տնտեսության բնորոշ գծերը:
Մարզի տնտեսության հիմնական ճյուղը գյուղատնտեսությունն է։ Զարգացած են բուսաբուծությունը և անասնապահությունը։ Կա նաև սննդի արդյունաբերություն՝ գինեգործություն և պահածոների արտադրություն։ Երևանին մոտ գտնվելը նպաստում է ապրանքների իրացմանը։ Արդյունաբերությունը համեմատաբար թույլ է զարգացած, բայց կան որոշ ձեռնարկություններ։ Վերջին տարիներին զարգանում է նաև տուրիզմը։

4.Բացարե’լ Արագածոտնի մարզի գյուղատնտեսության մասնագիտացման ներքին տարբերությունները:
Գյուղատնտեսության մասնագիտացման տարբերությունները պայմանավորված են բնական պայմաններով։ Լեռնային տարածքներում հիմնականում զարգացած է անասնապահությունը, քանի որ կան արոտավայրեր։ Նախալեռնային և հովտային գոտիներում զարգացած է բուսաբուծությունը՝ հացահատիկի, խաղողի և մրգերի մշակություն։ Այսպիսով, բարձրադիր վայրերում գերակշռում է անասնապահությունը, իսկ ցածրադիր հատվածներում՝ բուսաբուծությունը։