Ի՞նչ է նշանակում «մետաղ» բառը և որտեղից է այն ծագել։
«Մետաղ» բառը ծագում է հունարեն «metallon» բառից, որը նշանակում է «հանք» կամ «հանքանյութ»։
Որտե՞ղ է գտնվում մետաղներն ու ոչ մետաղները բաժանող սահմանագիծը պարբերական համակարգում։
Այն անցնում է «սանդուղքաձև գծով»՝
բոր (B) — սիլիցիում (Si) — գերմանիում (Ge) — մկնդեղ (As) — անտիմոն (Sb) — թելուր (Te) — պոլոնիում (Po)
Ի՞նչ տարրեր են գտնվում այդ սահմանագծին մոտ և ինչու են դրանք առանձնահատուկ։
Դրանք կոչվում են կիսամետաղներ (մետալոիդներ)՝ B, Si, Ge, As, Sb, Te։
Առանձնահատուկ են, որովհետև ունեն և՛ մետաղական, և՛ ոչ մետաղական հատկություններ։
Ինչո՞ւ է մետաղների և ոչ մետաղների բաժանումը պայմանական։ Բեր օրինակներ։
Քանի որ որոշ տարրեր ունեն միջանկյալ հատկություններ։
Օրինակ՝
ալյումինը (Al) մետաղ է, բայց ունի նաև ոչ մետաղական որոշ հատկություններ
սիլիցիումը (Si) ոչ մետաղ է, բայց վարում է հոսանք որոշ պայմաններում
Ի՞նչ դեր են կատարում մետաղները քիմիական ռեակցիաներում։
Մետաղները սովորաբար էլեկտրոններ են տալիս և հանդես են գալիս որպես վերականգնիչներ։
Ինչո՞ւ են մետաղների ատոմները հեշտությամբ կորցնում էլեկտրոններ։
Քանի որ արտաքին էլեկտրոնները թույլ են կապված միջուկին (մեծ շառավիղ, փոքր ձգում)։
Քանի՞ էլեկտրոն ունեն սովորաբար մետաղների արտաքին շերտում։
Սովորաբար 1-ից 3էլեկտրոն։
Ի՞նչ է մետաղական կապը։
Դա կապ է մետաղական իոնների և «ազատ շարժվող էլեկտրոնների ամպի» միջև։
Ինչպե՞ս է բյուրեղավանդակի կառուցվածքը ազդում մետաղների հատկությունների վրա։
Այն ապահովում է՝ ջերմային և էլեկտրական հաղորդականություն, ամրություն, պլաստիկություն:
Թվարկիր մետաղների հիմնական ֆիզիկական հատկությունները։
մետաղական փայլ, լավ հաղորդիչներ են (ջերմության և հոսանքի), պլաստիկ են (ձգվում, ծալվում), մեծ խտություն (շատ դեպքերում), բարձր հալման ջերմաստիճան
Ինչպե՞ս են մետաղները դասակարգվում ըստ խտության։
թեթև մետաղներ (օր.՝ Na, Mg, Al)
ծանր մետաղներ (օր.՝ Fe, Cu, Pb)
Ո՞րն է ամենածանր և ամենաթեթև մետաղը։
ամենաթեթև՝ լիթիում (Li) ամենածանր՝ օսմիում (Os)
Ինչո՞ւ են մետաղները լավ հաղորդիչներ։
Քանի որ ունեն ազատ էլեկտրոններ, որոնք հեշտ շարժվում են։
Ի՞նչն է պայմանավորում մետաղական փայլը։
Ազատ էլեկտրոնները արտացոլում են լույսը։
Ի՞նչ է պլաստիկությունը և ինչով է այն պայմանավորված մետաղներում։
Պլաստիկությունը նյութի հատկությունն է՝ փոխել ձևը առանց կոտրվելու։
Մետաղներում դա պայմանավորված է՝
բյուրեղավանդակում շերտերի սահքով և մետաղական կապի «ճկունությամբ»։
Մանվելյան Շուշան 