Month: Նոյեմբեր 2025

1)ABC և A₁B₁C₁ եռանկյունները նման են, ընդ որում՝ k = 3 : Գտեք ABC եռանկյան մակերեսը, եթե A₁B₁C₁ եռանկյան մակերեսը 16 սմ² է:

9*16=144

2)Նման եռանկյուններից մեկի մակերեսը 20 դմ² է, մյուսինը`5 դմ²: Գտե՛ք այդ եռանկյունների նմանության գործակիցը:

20/5=4

4²=16

3)Նման եռանկյուններից մեկի կողմը 24 սմ է, իսկ մյուս եռանկյան դրան նմանակ կողմը 6 սմ է: Գտեք երկրորդ եռանկյան մակերեսը, եթե առաջինի մակերեսը 160 սմ է:

24/6=4

4*4=16

160/16=10
4)Նման եռանկյուններից մեկի կողմերը 5 անգամ փոքր են մյուսի կողմերից: Գտե՛ք դրանց մակերեսների հարաբերությունը:

5²=25

5)M-ը ABCD զուգահեռագծի BC կողմը բաժանվում է 1:2 հարաբերությամբ՝ հաշված B կետից: AM և BD հատվածները հատվում են K կետում: Գտե՛ք K կետի հեռավորությունը AD-ից, եթե K կետի հեռավորությունը BC-ից 5 սմ է։

6)BC = 6 սմ և AD = 18 սմ հիմքերով ABCD սեղանի անկյունագծերը հատվում են O կետում: Գտե՛ք AOD եռանկյան OM միջնագիծը, եթե BOC եռանկյան OK միջնագիծը 8 սմ է:

7)BC = 4 սմ և AD = 8 սմ հիմքերով ABCD սեղանի անկյունագծերը հատվում են O կետում: M-ը և N–ը համապատասխանաբար AO և OC հատվածների միջնակետերն են: Գտե՛ք DM-ը, եթե BN = 3 սմ:

I=U/R
I=120Վ/400Օմ=0,3Ա

I=U/R
I=12/640=0,01875=18,75

I=U/R
I=3/2=1,5

I=U/R
R=25=25×10³=25000
I=220/25×10³=220/25000
I=0,0088=8,8մԱ

U=IxR
U=0,5Աx10Օմ=5Վ

1. Գրիր հետևյալ հիդրօքսիդների բանաձևերը.

ա) նատրիումի հիդրօքսիդ

NaOH
բ) կալցիումի հիդրօքսիդ

CaOH
գ) երկաթ(III)-ի հիդրօքսիդ

Fe2(OH)3

2.Դասակարգիր՝ հիմք, թթու,աղ.

NaOH, HCl,KOH,Cu(OH)₂

հիմք-NAOH, KOH,Cu(OH)2

թթու-HCl

աղ-

3. Նշիր՝ լուծելի, թե ոչ.

ա) NaOH-լուծվող
բ) Ba(OH)₂-լուծվող
գ) Fe(OH)₃-չլուծվող
դ) Al(OH)₃-չլուծվող

4. Գրիր ռեակցիաները.

ա) NaOH + HCl → NaCl+H2O
բ) Ca(OH)₂ + CO₂ →CaCO3+H2O
գ) Fe(OH)₃ → (տաքացնելիս)Fe2O3+H2O
դ) Al(OH)₃ + HNO₃ →Al(NO3)3+3H2O

1.Ո՞ր նյութերն են կոչվում աղեր:

Այն քիմիական միացություններն են որոնք առաջանում են թթուներից և հիմքերից

Պատասխանիր՝ ո՞ր իոններից է կազմված և ինչպե՞ս է ստացվում։

Դրանք կազմված են մետաղական իոններից ու թթվային մացորդից

2. Ի՞նչ իոններից են կազմված հետևյալ աղերը դիսոցի՛ր։

ա) NaCl

Կատիոն

Na+

անիոն

Cl-
բ) CaCO₃

կատիոն

Ca+2

անիոն

CO3-2
գ) CuSO₄

կատիոն

Cu+2

անիոն

SO4-2

դ) KNO₃

կատիոն

K+

անիոն

NO3-

3. Գրի՛ր հետևյալ աղերի բանաձևերը ըստ անվանումների․

ա) Կալցիումի քլորիդ

CaCl2
բ) Նատրիումի սուլֆատ

Na2SO4

4 . Գրի՛ր, ինչ կստացվի, երբ  միմյանց հետ փոխազդեն․

ա) H₂SO₄ + KOH → K2SO4+H2O

բ) CuO + 2HCl → CuCl2+H2O
գ) Na₂CO₃ + CaCl₂ → CaCO3+2NaCl

Դասի հղումը

Դիտել տեսանյութը

Դիտել տեսանյութը

Պատասխանել հարցերին‘

1.Ինչու՞ է ՀՀ_ում հատուկ պահպանվող տարածքներ առանձնացվել։ Ի՞նչ չափանիշներով են դրանք միմյանցից տարբերվում։
ՀՀ-ում հատուկ պահպանվող տարածքներ են ստեղծվել, որպեսզի պաշտպանեն բնությունն ու հազվագյուտ բույս–կենդանիները։ Տարածքները իրարից տարբերվում են նրանով, թե ինչ են պաշտպանում և մարդկանց ինչքան են թույլ տալիս այցելել։

2.Թվարկե’լ և գրե’լ ՀՀ_ում ազգային պարկերն ու արգելոցները։
Ազգային պարկեր՝ Դիլիջանի, Սևանի, Արևիքի, Արփա գետի ավազանի։
Արգելոցներ՝ Խոսրովի անտառ, Շիկահող, Ջերմուկ, Էրիավան։

3.Բնութագրե’լ Խոսրովի և Շիկահողի արգելոցը։
Խոսրովի արգելոցը շատ հին է, ունի տարբեր կենդանիներ ու բույսեր և գեղեցիկ լեռնային բնություն։
Շիկահողի արգելոցը Սյունիքում է, ունի խիտ անտառներ և այնտեղ ապրում են արջեր, եղնիկներ ու այլ կենդանիներ։

1. Ինչ է իրենից ներկայացնում Գլիկոլիզը։
Գլիկոլիզը էներգիայի ստացման մի գործընթաց է, որի ժամանակ գլյուկոզը (քաղցրավենիքային շաքար) բաժանվում է փոքր մոլեկուլների, և այդ ընթացքում բջիջը ստանում է մի քիչ էներգիա (ATP): Սա տեղի է ունենում բջջի մեջ առանց թթվածնի:

2. Ներկայացնել Ավտոտրոֆ և Հոտոտրոֆ։
Ավտոտրոֆ — բույսեր և որոշ միկրոբներ, որոնք կարող են սեփական սնունդը պատրաստել լույսից (ֆոտոսինթեզ) կամ քիմիական նյութերից (քեմոսինթեզ):
Հոտոտրոֆ — կենդանիներ, մարդիկ և շատ միկրոբներ, որոնք սնվում են պատրաստի սննդով, այլ բջիջներից ստանում են էներգիա:

3. Ինչ են իրենցից ներկայացնում ֆոտոսինթեզը և քեմոսինթեզը։
Ֆոտոսինթեզ — բույսերը արևի լույսից օգտագործելով պատրաստում են շաքար և ազատում թթվածինը:
Քեմոսինթեզ — որոշ միկրոբներ պատրաստում են սնունդ էներգիան քիմիական նյութերից ստանալով, լույսի կարիք չունեն:

4. Ներկայացնել քրոմոսոնի կառուցվացքը և ֆունկցյան։
Քրոմոսոնը պատրաստված է DNA-ից և սպիտակուցներից: Այն պահում է գենետիկ ինֆորմացիան, որը ասում է բջիջին, թե ինչպես աշխատել և զարգանալ:

5. Ինչ է կարիոտիպը։
Կարիոտիպը մարդու կամ կենդանու քրոմոսոնների ամբողջ հավաքածուն է, ցույց է տալիս դրանց քանակն ու տեսակը:

6. Կյանքի ոչ բջջային ձևեր՝ վիռուսներ։
Վիռուսները փոքր մասնիկներ են, որոնք չեն կարող առանձին ապրել, նրանք բջջի ներսում են բազմապատկվում: Վիրուսները չունեն բջջային կառուցվածք, բայց կարող են հիվանդություններ առաջացնել:

7. Բջջի բաժանում՝ միտոզ։
Միտոզը բջջի բաժանման գործընթաց է, որի ընթացքում մեկ բջիջը բաժանվում է և առաջացնում երկու նոր բջիջ, որոնք նույնական են իրար հետ և ունեն նույն քանակի քրոմոսոններ, այսինքն՝ նույն գենետիկ ինֆորմացիան, ինչ նախկին բջիջը, այդպիսով նոր բջիջները կարող են ճիշտ աշխատել և շարունակել նույն գործառույթները, ինչ արել է հին բջիջը, միտոզը կարևոր է կենդանի օրգանիզմների աճի, հին և վնասված բջիջների փոխարինման և մարմնի վնասված հատվածների վերականգնման համար, այս գործընթացը թույլ է տալիս, որ մարմինը պահպանվի առողջ, զարգանա ճիշտ ձևով և բջիջների նորացումը շարունակվի բնականոն կերպով։

8. Ներկայացնել նոյեմբեր ամսվա բլոգային աշխատանքները։
Էներգետիկ փոխանակություն
Քրոմոսոմներ, գեներ, կարիոտիպ
Միտոզ

Արվեստը, օրինակ՝ երգը, երաժշտությունը կամ գեղեցիկ բաները, օգնում են մարդուն հանգստանալ, ուրախանալ և ուժ գտնել։ Բայց երբ մարդը միայն հաճույք է ուզում, և արվեստի միջոցով փորձում է մոռանալ իրական կյանքը, այն դառնում է փախուստ։

Իսահակյանի ստեղծագործությունում խալիֆան հենց այդպես էր ապրում։ Նա ուզում էր միայն երաժշտություն լսել ու հաճույք ստանալ։ Նա հավատում էր, որ եթե երաժշտությունը չդադարի, իր պետությունը միշտ անվտանգ կլինի։ Բայց իրականում սա միայն խալիֆայի երազանքն էր․ երկիրը վտանգի մեջ էր, թշնամին մոտենում էր, իսկ նա չէր ուզում դա տեսնել։

Խալիֆայի վարքը ցույց է տալիս, որ հաճույքն ու գեղեցկությունը չեն կարող պաշտպանել երկիրը։ Պետության համար անհրաժեշտ են իմաստություն, պատասխանատվություն և ճիշտ կառավարում։ Եթե առաջնորդը միայն իր հաճույքով է զբաղված, պետությունը կարող է կործանվել։

Ստեղծագործությունը սովորեցնում է, որ արվեստը պետք է օգնի մարդուն, ոչ թե խաբի կամ խոչընդոտի իրական կյանքին։ Երբ արվեստը դառնում է փախուստ, այն վտանգավոր է և կարող է բերել ձախողման, ինչպես խալիֆայի դեպքում էր։

Առաջադրանքներ․

1)Լուծե՛ք անհավասարումը.
ա) x² + 4x + 6 > 0

x E R
բ) 3x² + 8x + 22 ≥ 0

x E R
գ) — 2x² + 4x — 10 < — 2

x E R
դ) x² + 6x + 15 ≤ 5

Լուծում չունի
ե) x² + 6x + 14 < 3x — 1

Լուծում չունի
զ) — 4x² + 6x — 9 < 1 — x

x E R

2)Լուծե՛ք անհավասարումը.
ա) x² — 8x + 16 ≥ 0

D=0

x1=x2=4

X E(-∞;∞)
բ) x² — 7x + 10 ≥ 1 — x

D=0

x1=x2=3

(-∞;∞)
գ) 3x² + 12x + 10 ≥- 2

D=0

x1=x2=-2

(-∞;∞)
դ) — 4x² + 6x — 2 ≥ 2x — 1 , 

(-∞;∞)
ե) — x² — 8x + 2 ≤ 27+ 2x

D=0

x1=x2=-5

(-∞;∞)
զ) (x + 7)² > 2x + 13

3)Տրված է 3x² + bx + 5 < 0 քառակուսային անհավասարումը։ Հայտնի է, որ b² — 60 < 0։ Գտե՛ք անհավասարման լուծումների բազմությունը: 

4)Տրված է 4x² + bx + 1 ≥ 0 քառակուսային անհավասարումը: Հայտնի է, որ b² < 7։ Գտե՛ք անհավասարման լուծումների բազմությունը: