Posted in Գրականություն 9

Սերը՝ որպես ստեղծագործական ուժ գրականության մեջ

Սերը՝ որպես ստեղծագործական ուժ գրականության մեջ

Սերը շատ բան է նշանակում մարդու համար։ Երբ մարդ սիրում է, նա փոխվում է՝ դառնում է զգայուն, հոգատար։ Եվ հենց այս սերն էլ շատ հաճախ դառնում է գրողներին, բանաստեղծներին կամ մյուս ստեղծագործողներին ներշնչող ուժ։

Շատ բանաստեղծություններ գրվել են սիրո մասին։ Երբ կարդում ենք Պարույր Սևակի սիրային բանաստեղծությունները, տեսնում ենք՝ ինչպես է մի զգացմունք փոխել ամբողջ ստեղծագործությունը։ Նա գրում է անկեղծ, պարզ, բայց ուժեղ բառերով։ Նա ստեղծում է մի աշխարհ, որտեղ սերը ամենակարևոր բանն է։

Չարենցն էլ ունի սիրո շատ գործեր։ Նրա «Ես իմ անուշ Հայաստանի» բանաստեղծությունը, թեկուզ ուղղակի սիրո մասին չէ, բայց այնտեղ զգացվում է խոր սիրո ուժը՝ դեպի հայրենիք։ Այսինքն՝ սերը միայն աղջկա կամ տղայի հանդեպ զգացմունք չէ։ Սերը կարող է լինել նաև հայրենիքի, բնության, կյանքի հանդեպ։ Եվ հենց այդ սերն էլ դառնում է պատճառ, որ գրողը գրի, ստեղծի, ապրի։

Սերը նաև օգնում է մարդուն հասկանալ իրեն։ Երբ սիրում ես, սկսում ես մտածել ուրիշի մասին, սկսում ես ավելի խորը զգալ աշխարհը։ Եվ այդ զգացմունքները գրողը վերածում է բառերի՝ երբեմն ուրախ, երբեմն տխուր, բայց միշտ կենդանի ու անկեղծ։

Ամփոփելով՝ կարելի է ասել, որ սերը գրականության մեջ պարզապես թեմա չէ։ Սերը ստեղծագործելու պատճառ է։ Երբ սիրտդ լի է սիրով, սկսում ես տեսնել ու զգալ այն ամենը, ինչը ուրիշներն չեն նկատում։ Եվ հենց այդ զգացածը դառնում է բանաստեղծություն, պատմվածք կամ վեպ։

Posted in Գրականություն 9

Օձը

Կարդա՛ Վ․ Սարոյանի ,,Օձը,, պատմվածքը և պատասխանի՛ր հարցերին։ 

Առաջադրանքներ

1. Ինչպիսին էր օձը։ 
Փոքրիկ էր՝ սրճագույն։

Նրբագեղ ու գեղեցիկ։

Ճարպիկ, սողուն, արագ ու սահուն շարժվող։

Ահաբեկված ու վախեցած էր, հոգնած դարձավ վերջում։

Չմերկ (չափազանց սարսափելի չէ)՝ մաքուր ու ոչ դաժան տեսքով։

2. Մեկնաբանի՛ր  հատվածները՝

Ա․ «Իրեն հանցավոր էր զգում, որ օձին հետապնդելով… «Ես ժամանակակից բարոյականությունն եմ և ուսումնասիրում եմ սողունների կառուցվածքը»»։
Հիմա ասում է՝ նա գիտի, որ վատ բան է անում — այգու կանոնները թաքցնում են իր գործողությունը։ Վախենում է, որ մարդիկ կտեսնեն ու կհամարեն նրան մի քիչ տհաճ կամ ամոթալի։ Այդ պատճառով մտքում պատրաստում է մի արդարացում՝ թե ինչու է անում՝ ցույց տալով, թե որքան մտաբառ ու «բնական» ուսումնասիրող է, որպեսզի իր արարքը ճիշտացնի ուրիշների առաջ։ Այսինքն՝ արդարացնելու ցանկություն է՝ սրտի մեղքը թաքցնելու համար։

Բ․ «Ձեռք տալ օձին՝ նշանակում է ձեռք տալ մարդու մտքում թաքնված չգիտես ինչ բանի…»։
Սա նշանակում է, որ օձը մարդու մեջ մի խոր, բնազդային ու գաղտնի բան է խորհրդանշում։ Երբ մարդը մոտենում, դիպչում է օձին, կարծես ողջ այդ խավարացած, վտանգավոր մի մասը դուրս է գալիս՝ ի լույս գալիս։ Ուրեմն՝ ձեռք տալը ոչ միայն ֆիզիկապես է, այլև նշանակում է բացել ու տեսնելու ներկայացնել մարդու այն խորը բնույթը, որը սովորաբար թաքնված է։ Սա մտահոգիչ է, որովհետև այդ բաները հաճախ ընդունված չեն, ու մարդը կրում է պատասխանատվություն՝ թե ինչ կդրսեւորի։

Posted in Գրականություն 9

Մտածումի շիթեր

23.09.2025

Աշխատանք դասարանում 

Վահան Թոթովենց ,,Մտածումի շիթեր,,․ կարդա՛ և պատասխանի՛ր հարցերին ։

ա) Մեկնաբանե՛ք հետևյալ մտքերը.

  • Պետք է ջանալ մարդուն կարողությունները հասցնել իրենց բարձրագույն կատարելության։
    Այս միտքը նշանակում է, որ մարդը պետք է զարգացնի իր կարողությունները՝ ինչքան հնարավոր է, հասնի իր լավագույն տարբերակին։ Չպետք է բավարարվել քիչով, պետք է ձգտել սովորել, աճել և կատարելագործվել։
  • Ավելի լավ է ըլլալ միամիտ, պարզ, ուրիշներու վստահող, զոհաբերող և ստեղծագործ, քան ըլլալ «իմաստուն», ամեն բանի մեջ ետինը մտածել, ամեն բանի մեջ «իմաստության» ուժով հեռատեսնել դժբախտություն, ինտրիգ, մթություն։
    Հեղինակը ասում է, որ լավ է լինել բարի, անկեղծ և ստեղծող մարդ, նույնիսկ մի քիչ միամիտ, քան շատ խելացի երևալու համար ամեն ինչից կասկածել ու վատը տեսնել։ Լավ է ապրել սիրով ու վստահությամբ, քան կասկածով ու վախով։
  • Մի՛ սիրեք Սահմանը։ Եթե ըսեին ինձ, թե քու սահմանդ պիտի ըլլա մինչև անտեսանելի հորիզոնը՝ պիտի բողոքեի այդ անողոք կարգադրության հանդեպ։ Անսահմանության ըղձանքը անհագություն չէ։ Անհագությունը ծնունդ կառնե «Ես»֊ի փառամոլութենեն։ Անսահմանության ըղձանքը աստ­վածային Սաղմն է մարդոց մեջ։
    Այս միտքը ասում է՝ մի՛ սահմանափակեք ձեր երազանքներն ու նպատակները։ Ցանկանալ ավելին, ձգտել անսահմանին վատ բան չէ։ Դա մեր ներսում աստվածային ուժ է, որը մեզ դրդում է աճել, զարգանալ և նոր բաներ ստեղծել։

բ) Ձեր ընտրությամբ մեկնաբանե՛ք երկու միտք:
1. «Հոգ չէ, թե ուր դիմես, իմ փոքրի՛կ տղաս… գիտցի՛ր, որ քու քայլերդ պետք է ըլլան պայծառ»

Հեղինակը ասում է՝ կարևորը չէ, թե ինչ ճանապարհ ես ընտրում կյանքում՝ ուրախ, տխուր, դժվար թե հեշտ, բայց քո արարքները պետք է լինեն վառ, հստակ ու նպատակային։ Պետք է վստահ քայլել, ոչ թե անորոշ ու անհետաքրքիր։

2. «Արհամարհել փոքր բաները, կը նշանակե գաղափար չունենալ մեծությանց կառուցման մասին»

Այս միտքը ասում է՝ եթե անտեսում ես փոքր քայլերը, փոքր գործերը, երբեք մեծ բանի չես հասնի։ Մեծ արդյունքը գալիս է փոքրիկ, շարունակական ջանքերից։ Ամեն ինչ սկսվում է փոքրից։

Posted in Հայոց լեզու 9, Գրականություն 9

Քերականություն

25․09․25


  1. Տեքստի ընթերցում Ասա` ում հետ ես հաց կերել…
    Հայկական հնավանդ իմաստուն մի ասացվածք կա։ Մեկին հարցնում են. «Եղբայրդ ինչպիսի՞ մարդ է»։ Պատասխանում է. «Չգիտեմ, հետը սեղան չեմ նստել»։
    Միտքը առանձնապես դժվար չէ կռահել. սեղանի, նրա վրա շարված բարիքների առաջ բերած անկաշկանդ, անկեղծ մթնոլորտը մարդուն ճանաչելու բավական հուսալի հիմքեր ստեղծում է։
    Համենայնդեպս, եթե պատմության մատյաններն էլ չվկայեն, լեզուն անվերապահ վկայություն ունի առ այն, որ հեռու-հեռավոր մեր նախնիներն իրենց համար ընկեր են ընտրել այն մարդկանց շրջանից, որոնց հետ… հաց են կերել։
    Չե՞ք հավատում։ Եկեք միացեք ինձ, և ստուգաբանենք թեկուզ հենց ընկեր բառը։
    Մեր բառարանները միաբերան վկայում են, որ ընկեր բառը հետևյալ բաղադրությունն ունի. ընդ «հետ»+կեր «ուտելիք կամ ուտող»։ Կ-ից առաջ ընդ-ի Դ-ն ընկել է, ինչպես այդ տեղի է ունեցել ընկողմանել (ընդ+ կողմանել=«կողքի՝ թեք ընկնել»), ընկալել (ընդ+կալել = «բռնել մտքով»), ընկրկել (ընդ+կրուկ+ել =«կրունկի վրա՝ ետ-ետ գնալ, նահանջել») և այլ բառերում։
    Ստուգաբանենք նաև ֆրանսերեն compagnon /կոմպանյո՛ն/, անգլերեն companion /քըմփե~նիըն/ «ընկեր», գերմաներեն kompanie /քոմփանի՛ի/ «ընկերություն» բառերը, որոնք բոլորն էլ հանգում են ուշ լատիներենի companio /կոմպա՛նիո/ բառին = com «հետ»+panis /պա՛նիս/ «հաց»։ Ուրեմն այդ բոլոր բառերը տառացի նշանակում են «հետը հաց ուտող»։ Ի վերջո ամենայնի կարող եմ հիշել և ռուսերեն однока՛шник բառը, որ բառացի նշանակում է «հետը շիլա՝ կաշա ուտող»։
    Ուրեմն ի՞նչ։
    Ժողովուրդն ասում է. «Ասա՝ ով է ընկերդ, ասեմ՝ դու ով ես» Լեզվաբանական տվյալներից ելնելով՝ կարող ենք մի փոքր բանափոխել այս իմաստուն ասացվածքը. «Ասա՝ ում հետ ես հաց ուտում, ասեմ ՝ դու ով ես»։

    Առաջադրանքներ. պատասխանիր հարցերին՝ անդրադառնալով տեքստին։
  2. Տեքստում քանի՞ լեզվով գրված բառ կա։ Թվիր այդ լեզուները։
    Հայերեն, Ֆրանսերեն, Անգլերեն, Գերմաներեն, Լատիներեն։
  3. Բանահյուսության (առակ, անեկդոտ, ասացվածք, օրհնանք և այլն) ո՞ր տեսակին հանդիպեցիք տեքստում։
    Ասվածք ասացվածք: «Ասա՝ ով է ընկերդ, ասեմ՝ դու ով ես»
    Փոքր պատմություն/անեկդոտ էլ կա, բայց գլխավորում է ասացվածքը։
  4. Հնավանդ, առանձնապես, հուսալի պատմություն բառերն ի՞նչ առանձնահատկություն ունեն, որով նման են իրար։
    Բարդ բառեր, կազմված մի քանի մասերից
    Ածանցով բառեր
  5. Տեքստում խոսք կա՞ ժամանակի ընթացքում բառի հնչյունական կազմի փոփոխության մասին։
    «ընդ»–ի դ–ն ընկնում է կ–ից առաջ
    Օրինակ՝ ընկալել (ընդ + կալել), ընկրկել (ընդ + կրուկ + ել), ընկողմանել (ընդ + կողմանել)
  6. Ի վերջո՝ ի՞նչ է նշանակում ընկեր։
    Ընկեր = մարդ, ում հետ հաց ես կերել
  7. Գրավոր վերաշարադրիր տեքստը։

Մեր նախնիները ընկեր էին համարում այն մարդկանց, որոնց հետ միասին հաց էին կերել։ Հայերեն ընկեր բառը կազմված է «ընդ»՝ «հետ» և «կեր»՝ «ուտող»։ Պարզ իմաստ ունեն նաև ֆրանսերեն compagnon, անգլերեն companion, որոնք նշանակում են «հետը հաց ուտող»։ Ժողովուրդն ասում է՝ «Ասա՝ ում հետ ես հաց ուտում, ասեմ՝ դու ով ես»։

8․ Մեկնաբանիր ընդգծված բառերի հնչյունափոխությունը։
ընդ — ընկ– (դ–ն է ընկնում)
compagnio — compagnon (io → on)
panis — pan (մեկն էլ դուրս է մնացել)

9․Գտիր, թե բանափոխել, լեզվաբանական, իմաստուն, բաղադրություն բառերից յուրաքանչյուրում քանի բաց եւ քանի փակ վանկ կա։
բանափոխել – 2 բաց + 2 փակ
լեզվաբանական – 3 բաց + 2 փակ
իմաստուն – 1 բաց + 2 փակ
բաղադրություն – 3 բաց + 1 փակ

10․Ընկերդ, միթե, ուրեմն, կարծես թե, գրեթե, որեւէ բառերում որ վանկի վրա է շեշտն ընկնում։
ընկե́րդ — 2-րդ վանկ
միթե́ — 2-րդ վանկ
ուրե́մն — 2-րդ վանկ
կարծե́ս թե — 2-րդ վանկ
գրեթե — 2-րդ վանկ
որեւէ — 3-րդ վանկ

Posted in Գրականություն 9

Եվ դու ընտրյալն ես

18.09.2025

Աշխատանք դասարանում 

Եվ դու ընտրյալն ես: Օշո

Դուք չեք կարող այլ բան լինել: Դուք պիտի լինեք հենց այնպիսին, ինչպիսին կաք: Գոյին դուք հենց այդպիսին եք պետք:

Մի անգամ արքան մտնում է այգի և տեսնում տհաճ հոտ արձակող և մեռնող ծառեր, ծաղիկներ, թփեր: Կաղնին ասում է, որ մեռնում է այն ցավից, որ չի կարող այնքան սլացիկ լինել, ինչքան սոճին: Սոճին ասում է, որ իր մահվան պատճառն այն է, որ ինքը չի տալիս այնպիսի բերք, ինչ տալիս է խաղողի որթը: Իսկ խաղողի որթը մեռնում էր այն վշտից, որ չի ծաղկում վարդենու պես: Շուտով արքան գտնում է մի բույս, որը ուրախություն էր պարգևում իր ծաղիկներով և թարմությամբ: Հարցուփորձից հետո, արքան ստանում է բույսի հետևյալ պատասխանը.
— Ես այս ամենը ինքնին շնորհ եմ համարում: Չէ՞ որ երբ դու ինձ տնկեցիր, դու ուզում էիր, որ ես ուրախություն պարգևեմ քեզ: Եթե դու կաղնի, խաղող կամ վարդ ուզեիր, դու հենց դրանցից էլ կտնկեիր: Այդ պատճառով էլ ես մտածում եմ, որ ես չեմ կարող լինել այլ բան, բացի նրանից, ինչ որ եմ: Եվ ես աշխատում եմ զարգացնել իմ ունեցած լավագույն որակները:

Դու այստեղ ես, որովհետև Գոյը հենց քո կարիքն ուներ, կարիքն ուներ հենց նրա, ինչպիսին դու ես: Հակառակ դեպքում՝ մեկ ուրիշը կլիներ այստեղ: Դու մարմնավորում ես ինչ-որ յուրահատուկ, էական, ինչ-որ շատ կարևոր բան: Քո ինչի՞ն է պետք Բուդդա լինել: Եթե Աստված մի ուրիշ Բուդդայի կարիք ունենար, նա կստեղծեր այնքան Բուդդա, որքան ցանկանար:Բայց նա մեկ Բուդդա է ստեղծել: Եվ դա բավական է: Մինչև հիմա նա չի ստեղծել այլ Բուդդա կամ Քրիստոս: Դրա փոխարեն նա ստեղծել է Քեզ: Հիմա հասկացա՞ր, թե Տիեզերքն ինչպիսի ուշադրության է արժանացրել հատկապես քեզ:
Դու ես Ընտրյալը, ոչ թե Բուդդան, Քրիստոսը կամ Կրիշնան:Նրանք իրենց գործն արեցին: Նրանք իրենց ներդրումն ունեցան Գոյի մեջ: Հիմա Դու այստեղ ես, որպեսզի բերես քո ավանդը: Նայիր ինքդ քեզ: Դու կարող ես լինել միայն այն, ինչ որ ես… հնարավոր չէ, որ դու ուրիշ մեկը դառնաս: Դու կարող ես կամ ուրախանալ և ծաղկել, կամ թոշնել՝ չընդունելով քեզ այնպիսին, ինչպիսին կաս:

Առաջադրանքներ

1․ Ո՞ր մտքերն են համապատասխանում առակին: Հիմնավորե’ք:

Պետք է զարգացնել քո լավագույն որակները:
Առակում բույսը ասում է, որ փորձում է լավագույնը անել՝ իր ունեցածով: Այսինքն՝ զարգացնում է իր ունակությունները:

Մի՛ ձգտիր նմանվել ուրիշներին:
Մյուս բույսերը տխուր էին, որովհետև ուզում էին ուրիշ բույսերի նման լինել։ Իսկ առակը սովորեցնում է՝ պետք չէ նմանվել ուրիշներին, այլ պետք է մնալ այնպիսին, ինչպիսին կաս:

Քեզ Աստված ստեղծել է այնպիսին, ինչպիսին ցանկացել է, որ դու լինես:
Տեքստում ասվում է, որ Գոյը (կամ Աստվածը) քեզ հենց այդպես է ստեղծել, որովհետև դրա կարիքն ուներ:

Ընդունի՛ր քեզ այնպիսին, ինչպիսին կաս:
Բույսը չի դժգոհում, ընդունում է ինքն իրեն և ուրախություն է պարգևում՝ իր հնարավորություններով:

Չպետք է ավելիին ձգտել, պետք է բավարարվել ունեցածով:
Այս միտքը առակին ամբողջությամբ չի համապատասխանում, որովհետև բույսը ոչ միայն բավարարվում է, այլ նաև զարգացնում է իր որակները:

Դու փորձիր Քրիստոս, Բուդդա կամ Կրիշնա դառնալ:
Առակը հակառակը է ասում՝ դու պետք չէ նրանց նմանվես։ Դու քեզնով պետք է լինես:

2․ Համաձա՞յն եք հետևյալ մտքի հետ: Պատասխանը հիմնավորե’ք.
«Դու ես Ընտրյալը, ոչ թե Բուդդան, Քրիստոսը կամ Կրիշնան…»:
Այո, համաձայն եմ։
Քանի որ յուրաքանչյուրը յուրահատուկ է, և եթե Տիեզերքը կամ Աստված քեզ ստեղծել է, նշանակում է՝ դու ունես քո առաքելությունը։ Բուդդան, Քրիստոսը, Կրիշնան արդեն իրենց գործը արել են։ Հիմա քո հերթն է՝ լինել դու, տալ քո լույսը, անել քո գործը, ոչ թե կրկնել ուրիշներին։

Posted in Գրականություն 9

Էսսե

Բարին և չարը հայկական հեքիաթներում

Հայկական հեքիաթները դարեր շարունակ փոխանցել են ժողովրդի հավատը, արժեքները և բարոյական դաստիարակությունը։ Այս հեքիաթներում միշտ պայքար կա բարու և չարի միջև, և ամենակարևոր պատգամը մեկն է՝ բարին վերջում միշտ հաղթում է։

Հեքիաթներում բարի հերոսները հաճախ լինում են ազնիվ, քաջ, համեստ ու աշխատասեր։ Նրանք կարող են լինել անտեր որբեր, աղքատ երիտասարդներ կամ խելացի աղջիկներ։ Չար հերոսները, հակառակը, նախանձով են լցված, խաբեբա են ու վնաս տալիս ուրիշներին։ Հեքիաթի ընթացքում նրանք փորձում են խանգարել բարու հաղթանակին, բայց միշտ պարտվում են։ Այս պատմությունները սովորեցնում են մեզ լինել արդար, չվախենալ դժվարություններից և պայքարել ճշմարտության համար։

Օրինակ, շատ հայկական հեքիաթներում կգտնենք չար ուժերի՝ վիշապների կամ չարագուշակ մարդերի կերպարներ, որոնց վերջում հաղթում է բարի և համարձակ հերոսը։ Սա ցույց է տալիս, որ մեր ժողովուրդը միշտ կարևորել է արդարությունն ու սրտի մաքրությունը։

Բարին և չարը հեքիաթներում միայն կերպարներ չեն, այլ նաև խորհրդանշաններ են մեր ներսում։ Այս հեքիաթները մեզ հիշեցնում են, որ ընտրությունը մերն է՝ լինել բարի, արդար ու օգնել մյուսներին։

Posted in Գրականություն 9

Լրացուցիչ աշխատանք (տանը)

Կարդա՛ Վ․ Սարոյանի ,,Ծիծաղ,, պատմվածքը և գրավոր պատասխանի՛ր հարցերին։ 
Առաջադրանքներ

1.Գրի՛ր բառերի բացատրությունը:Դուրս գրի՛ր այլ անհասկանալի բառեր և բառարանի օգնությամբ բացատրի՛ր:
Խոնջացած – թրջված, խոնավացած
Տկարանալ – ուժը կորցնել
Որոգայթ – փաթաթված կամ տանջող վիճակ

2.Բառերը բաժանի՛ր մասերի գրի՛ր կազմությունը՝ խստապիրկ, ահուդող, համառությունը, դերասանություն: 
Խստապիրկ — խիստ- պիրկ

Ահուդող – ահու- (չար, բարկացած) — ող (գործողության նշան)

Համառությունը – համառ — ություն (գործունեության նշան)

Դերասանություն – դերասան- ություն (գործունեության նշան)

3.Գրավոր բացատրի՛ր այս միտքը՝ Ի՞նչ իրավունքով էին ուզում ստիպել իրեն, որ իր մեջ քանդեր մի անմեղ բան: 
Այս միտքը նշանակում է, որ խոսակցությունը վերաբերում է այն ներքին, բարի, անմեղ զգացումներին, որ մարդ ունի, և նա չի հասկանում, թե ինչու ուրիշները կամ պայմանները ստիպում են իրեն կոտրել այդ բաները, ստիպել չլինել այնպիսին, ինչպիսին ինքը է։ Այն հարցնում է՝ ի՞նչ հիմքով են իրեն ստիպում կորցնել իր ճշմարիտ զգացումները։

4.Մեկնաբանի՛ր միտքը, համաձա՞յն ես արդյոք ասվածի հետ: Մարդիկ մի բան ուզում եւ այլ բան ստանում են, ինչոր բան են ուզում տալ եւ 
ուրիշ բան են տալիս: 
Ես համաձայն եմ, որովհետև կյանքում հաճախ մարդկանց մտքերն ու ցանկությունները չեն համընկնում իրականության հետ, կամ նրանք չեն կարողանում ճիշտ արտահայտվել։ Այս բարդ հարաբերություններն ու սխալ հասկացումները մարդկանց դժվարացնում են ապրել։

5. Դո՛ւրս գրիր կեղծիքի և ծիծաղելի երևույթների մասին մտորումները։ 
Տղան տեսնում է, որ մարդիկ հաճախ կեղծ են լինում՝ իրենց զգացմունքները թաքցնում են կամ արտաքուստ ուրիշի նման դառնում։ Դա նրան ծիծաղելի է թվում, որովհետև իրականում մարդիկ տառապում են և չեն կարողանում բաց ու անկեղծ լինել։ Նա ծիծաղում է այդ կեղծարարության ու մարդկային անկատարության վրա։

6.  Բացատրի՛ր վերնագիրը:
Վերնագիրը կապ ունի պատմվածքի թեմայի հետ, որտեղ տղան ստիպված է ծիծաղել, չնայած իրեն դա բարդ ու ցավոտ է թվում։ Ծիծաղն այստեղ դարձել է ոչ բնական, նույնիսկ ցավալի, ինչը ցույց է տալիս մարդու հոգեվիճակը ու ներքին բարդությունները։

7.  Բնութագրի՛ր Բենին:
Բենը երեխա է, նա զգայուն, թախծոտ ու թերևս միայնակ է։ Նա չի հասկանում, թե ինչու են ուզում ստիպել իրեն անել ինչ-որ բան, ինչի համար նա պատրաստ չէ։ Նա բարի է ու ցանկանում է ճիշտ ապրել, բայց դժվար է իրեն ու շրջապատը։

8.  Ի՞նչ ես մտածում պատմվածքում ներկայացված իրադարձության մասին:
Պատմվածքը ցույց է տալիս, թե ինչպես փոքրիկ երեխաները բախվում են մեծերի աշխարհին՝ լի խոչընդոտներով ու դժվարություններով։ Մարդիկ հաճախ չեն հասկանում իրար, և դա ցավալի է։ Պատմվածքը հուշում է, որ կյանքում դժվար է լինել անկեղծ ու ազատ։

9.  Բենն ինչո՞ւ լաց եղավ:
Բենը լաց եղավ, որովհետև նա շատ հոգնած էր, չէր կարողանում տանել այն ճնշումը, որ իրեն ստիպում էին անիմաստ ծիծաղ անել։ Նա զգում էր միայնություն, վիշտ ու չհասկացվածություն։ Նա լացով արտահայտեց իր ներքին ցավը։

Posted in Գրականություն 9

Լրացուցիչ աշխատանք (տանը)

Կարդա՛ Վ․ Սարոյանի ,,Հանճարը,, ստեղծագործությունը և գրավոր պատասխանի՛ր հարցերին։ 
Առաջադրանքներ

1. Ի՞նչ է նշանակում ,,հանճար,, բառը։ Ո՞ր դեպքում կօգտագործես այդ բառը։ 
Հանճար նշանակում է շատ խելացի, տաղանդավոր և ստեղծագործ մարդ
Այս բառը կօգտագործեմ, երբ խոսեմ որևէ մարդու մասին, ով մեծ հաջողությունների է հասել իր գործի մեջ կամ ունի բացառիկ մտքեր։

2. Ի՞նչ իմաստով է այստեղ ,,հանճար,, բառն օգտագործում Սարոյանը։ 
Սարոյանը հանճար բառը օգտագործում է երիտասարդի ստեղծագործական հմտությունները և պատմություններ հորինելու կարողությունը գնահատելու համար։ Նա համոզված է, որ այդ երիտասարդը կարող է լավ գրել, եթե աշխատի։

3. Բնութագրի՛ր երիտասարդ հանճարին։ 
Երիտասարդը հանճարեղ պատմությունների հեղինակ է, բայց աշխատավայրում ծանր աշխատանքի պատճառով հոգնած է ու չի կարողանում գրել։ Նա ստեղծագործելու մեծ ցանկություն ունի, բայց ժամանակ չի գտնում, նաև մի քիչ ինքնավստահ է և հավատում է իր պատմություններին։ Նա վարպետ է հետաքրքիր ու դրամատիկ սցենարներ ստեղծելու գործում։

4. Ըստ այս ստեղծագործության բնութագրի՛ր հեղինակին։ 
Հեղինակն անձնական է, բանաստեղծական և լավ վերաբերվում է գրականությանը։ Նա հարգանքով է մոտենում ստեղծագործող մարդուն և գիտակցում է ստեղծագործական բարդությունները։ Նա նաև անկեղծ է՝ իր զգացմունքներն ու մտորումները բացահայտ արտահայտում է։

5. Ի՞նչ կարծիքի ես երիտասարդի սցենարի վերաբերյալ։ 
Երիտասարդի սցենարը հետաքրքիր է, դրամատիկ, լի է գործողություններով, սիրով ու կոնֆլիկտներով։ Այն շատ լավ հիմք է ֆիլմի համար, բայց նման պատմությունները հաճախ կիսատ են մնում, որովհետև հեղինակները կամ դադարեցնում են գրելը, կամ չեն հավատում իրենց հաջողությանը։

6. Ի՞նչ է ասում Սարոյանը ֆիլմերի մասին, գրի՛ր քո կարծիքը ժամանակակից ֆիլմերի մասին՝ կարևորելով սցենարային առանձնահատկությունները։ 
Սարոյանը ասում է, որ շատ ֆիլմեր վատ են, որովհետև նրանց ստեղծողները չեն կարում լավ սցենար ստեղծել։ Ֆիլմերի հաջողությունը մեծապես կախված է սցենարից, որում պետք է լինի նորարարություն, հետաքրքիր ու միտքավոր հորինվածք։
Իմ կարծիքը՝ ժամանակակից ֆիլմերի մեծ մասը սցենարային լավ հիմք ունի, բայց նաև կան շատ ֆիլմեր, որտեղ սցենարը թույլ է, և դա ազդում է ֆիլմի որակի վրա։ Սցենարն է ֆիլմի հոգին, դրա պատճառով է, ֆիլմը լավը։ Հետևաբար, լավ սցենար գրելն առաջնային է։

7. Ո՞րն է հեղինակի ասելիքը։ 
Հեղինակի ասելիքը՝ ստեղծագործական աշխատանքը դժվար է, պահանջում է հետևողականություն և ջանք։ Հանճարն ինքնին բավարար չէ, պետք է նաև գրելու սովորություն և համբերություն։ Բացի այդ, իրական կյանքի պատմությունները շատ հետաքրքիր են և պետք է դրանք լսել ու գրել, որովհետև հենց դրանցով կարելի է ստեղծել հոյակապ արվեստ։

Posted in Գրականություն 9

Շունն ու սրվակը

 09.09.2025

Աշխատանք դասարանում 

Շունն ու սրվակը

Իմ սիրելի շուն, բարի շուն, իմ սիրելի շնիկ, մոտ եկ, հոտ քաշիր այս անուշահոտ ջրից, որը քաղաքիս ամենապատվական պարֆյումերից եմ գնել: Եվ շունը պոչը թափ տալով, որ, ըստ իս, այդ թշվառ արարածների ծիծաղի կամ ժպիտի նշանն է, մոտեցավ ու իր խոնավ դունչը հետաքրքրությամբ հպեց սրվակի բերանին, ապա հանկարծ ահով ետ-ետ քաշվեց ու սկսեց վրաս հաչել, ասես թե կշտամբելիս լիներ ինձ: Ա~հ, թշվառ շուն, եթե ես ձեզ մի կույտ աղբ առաջարկեի, դուք հաճույքով պիտի հոտոտեիք այն, անգամ գուցե խժռեիք այն: Այդպես է, իմ տխուր կյանքի անարժան ուղեկից, դուք նման եք հասարակության, որին չպետք է բնավ նուրբ անուշահոտություն առաջարկել (դա նրան նեղացնում է),այլ պետք է տալ լոկ խնամքով հավաքած աղտեղություններ:

Հեղինակ՝ Գիյոմ Ապոլիներ

1. Բացատրի՛ր բառերը՝ ամենապատվական, պարֆյումեր, սրվակ, կշտամբել, բնավ։ 
Ամենապատվական — ամենահարգի, ամենանուրբ, ամենավայելուչ

Պարֆյումեր — օծանելիք պատրաստող կամ վաճառող մարդ, օծանելիքի խանութ

2. Ի՞նչի հետ է համեմատում շան արձագանքը։ 
Շան արձագանքը հեղինակը համեմատում է հասարակության արձագանքի հետ։ Այսինքն՝ ինչպես շունը դուր չեկավ անուշահոտ ջուրը, այնպես էլ հասարակությանը դուր չեն գալիս նուրբ բաները։

3. Ո՞ր հատվածում է արտահայտված ստեղծագործության ասելիքը։ 
Այս հատվածում՝
«դուք նման եք հասարակության, որին չպետք է բնավ նուրբ անուշահոտություն առաջարկել (դա նրան նեղացնում է), այլ պետք է տալ լոկ խնամքով հավաքած աղտեղություններ»։

4. Ո՞րն է ստղծագործության ասելիքը, ներկայացրո՛ւ և շարադրի՛ր քո կարծիքը գաղափարի վերաբերյալ։ 
Ասելիքը՝ շատ մարդիկ չեն գնահատում գեղեցիկը, նրբագեղը, բարձր արժեքներ ունեցող բաները։ Նրանք սովոր են սխալին, կեղծին, աղտոտ բաներին և հենց դա են նախընտրում։

Իմ կարծիքը՝
Ես համաձայն եմ հեղինակի հետ։ Շատ ժամանակ մարդիկ չեն հասկանում լավ արվեստը, ճշմարիտ խոսքը կամ բարի վարքագիծը։ Նրանք կարող են նույնիսկ քննադատել այն։ Բայց պետք է փորձենք գնահատել լավը և սովորել սիրել այն։

5. Ի՞նչ նկատի ունի հեղինակը, երբ ասում է ,,խնամքով հավաքված աղտեղություն,, ։ Ինչպես ես հասկանում ,,աղտեղություն,, բառը։ 
«Խնամքով հավաքված աղտեղություն» նշանակում է՝ հասարակության սիրած, ընդունված վատ բաները, որոնք գեղեցիկի տեղ են ներկայացվում։

«Աղտեղություն» ես հասկանում եմ որպես՝ վատ բան, կեղտոտ կամ ոչ ճիշտ բովանդակություն՝ օրինակ՝ սուտ, կեղծ արվեստ, սխալ վարք։