Կարդա՛ Չարենցի բանաստեղծությունները, մեկը քո ընտրությամբ սովորի՛ր անգիր: Փորձի՛ր մեկնաբանել ընտրածդ բանաստեղծությունը: Պատրաստի՛ր տեսանյութ կամ ռադիոնյութ։
Ես ընտրում եմ Եղիշե Չարենցի ամենախորն ու խորհրդավոր բանաստեղծություններից մեկը՝ «Գիշերն էր, լուռ ու մեղմ»։ Այս բանաստեղծությունը սովորել եմ անգիր և հիմա կներկայացնեմ այն ու կփորձեմ մեկնաբանել։
Եղիշե Չարենց — «Գիշերն էր, լուռ ու մեղմ»
Ու հուշերն եկան լուռ, ու պոեզիան — հին, Լուսե հեքիաթով եկան։ Եվ ես տեսա երազում՝ Նայիրի աշխարհն անծիր՝ իմ մանկության կանաչ բին, Ու խենթ հմայքը դարեր շարունակ քամուց պահված մի ձայն։
Գիշերն էր, լուռ ու մեղմ։ Եվ քնին հպարտ, անուշ, Մեղմիկ հոսանքով իջավ շշուկով դռնից ներս։ Եվ իմ հոգին ու սիրտը, լուռ, խաղաղ, առանց շշմուշ, Բացավ երազի դուռը մի կախարդական երկրի։
Այս բանաստեղծության մեջ Չարենցը գրում է գիշերվա մասին։ Բանաստեղծը գրում է, թե ինչպես է քունը գալիս մեղմ ու լուռ։ Երբ նա քնում է, մտքով գնում է մի կախարդական աշխարհ։
Նա հիշում է իր մանկությունը, իր երկիրը՝ Նայիրին։ Այս ամենը գալիս է իր երազում՝ խաղաղ, գեղեցիկ և կախարդական ձևով։ Վերջում ասում է, որ լսում է մի հին ձայն, որը քամին պահել է երկար տարիներ։
Այս բանաստեղծությունը խաղաղ է, տխուր ու մի քիչ կախարդական։ Այն խոսում է հուշերի, մանկության և հայրենիքի մասին։
«Մոբի Դիք»-ը մի ծովային արկածային պատմություն է, որը պատմվում է հերոսի՝ Իշմայելի անունից։ Նա որոշում է նավարկության մեկնել և միանում է «Պեկուոդ» անունով որսորդական նավին։ Նավապետ Ահաբը՝ խորհրդավոր ու խիստ կերպար, նավը տանում է ոչ թե սովորական վալ որսի, այլ իր կյանքի նպատակի՝ սպիտակ հսկա կետի՝ Մոբի Դիքի վրեժը լուծելու։ Նա տարիներ առաջ կետին հանդիպել է, կորցրել է ոտքը ու հիմա այդ վրեժը դարձել է նրա մոլուցքը։
Կերպարների բնութագրում
Իշմայել՝ պատմող հերոսը՝ խելացի, փիլիսոփայական մտածողությամբ երիտասարդ, ով սիրում է ծովը։ Նրա հայացքով ենք մենք տեսնում պատմության զարգացումները։
Նավապետ Ահաբ՝ ուժեղ, վախեցնող ու խելագարության եզրին կանգնած մարդ։ Նրա վրեժխնդրության մոլուցքը դառնում է ողբերգության պատճառ։
Քվիքուեգ՝ Իշմայելի ընկերը, տատուավորած, այլ մշակույթից եկած, բայց ազնիվ և բարեսիրտ։
Մոբի Դիք՝ սպիտակ հսկա կետը՝ ոչ միայն կենդանի արարած, այլ մի տեսակ խորհրդանշական ուժ, որը ներկայացնում է բնության ահռելի ուժն ու անծանոթությունը։
Գլխավոր գաղափարը
Գիրքը խոսում է մարդու և բնության հարաբերության մասին, մարդկային մոլուցքի և ինքնաոչնչացման վտանգների մասին։ Ահաբի կերպարը ցույց է տալիս, թե ինչ է պատահում, երբ մարդը տարվում է վրեժով՝ մոռանալով ամեն բան իր շուրջը։ Մոբի Դիքը կարող է խորհրդանշել անսահման ու անհասանելի բան՝ բնություն, ճակատագիր, կամ հենց Աստված։
Ի՞նչ տվեց ինձ այս գիրքը
Այս գիրքը սովորեցրեց, որ մարդու ներսում եղած պայքարն ու մոլուցքը կարող են ոչ միայն իրեն, այլ նաև իր շուրջ եղած բոլորին կործանել։ Սովորեցի նաև գնահատել տարբեր մշակույթներ ու մարդկանց միջև իսկական բարեկամությունը՝ ինչպես Իշմայելի և Քվիքուեգի միջև։ Գիրքը խորը փիլիսոփայական մտքեր ունի, ստիպում է խորհել կյանքի, նպատակների և մարդու սահմանների մասին։
Նեղվում եմ, խփում են կրծքիս, Ես գոհ եմ, իրենք են դժգոհ, Ներում եմ, նստում են գլխիս, Ես գոհ եմ, իրենք են դժգոհ։
Առնում են ու ետ չեն տալիս, Ես գոհ եմ, իրենք են դժգոհ։ Մեռնում եմ, երբ ուշ են գալիս, Ես զոհ եմ, իրենք են դժգոհ։
1. Մի քանի նախադասությամբ ներկայացրո՛ւ ստեղծագործության ասելիքը։ Բանաստեղծն ասում է, որ ինքը հանդուրժում է ամեն ինչ՝ ծեծ, չար վերաբերմունք, խաբեություն։ Նա ներում է մարդկանց, բայց մարդիկ միշտ դժգոհ են։ Նույնիսկ երբ ինքը տառապում է կամ մեռնում, մարդիկ անհաղորդ են։
2. Ի՞նչն է նեղություն պատճառում հեղինակին։ Հեղինակը նեղվում է, որովհետև ինքը լավ է վերաբերվում մարդկանց, բայց նրանք չեն գնահատում դա։ Ինքը մեղք ունի, իսկ մարդիկ՝ դժգոհ են։
3. Ի՞նչը կարող է քեզ նեղացնել, անհանգստացնել։ Ինձ կարող է նեղացնել, երբ ինձ չեն հասկանում կամ անտեսում։ Երբ ուզում եմ օգնել, բայց դա չեն նկատում կամ սխալ են հասկանում։
Մենք ընկեր Տաթևի և ընկեր Հասմիկի հետ այցելեցինք Հայաստանի պատմության թանգարան։ Մենք այնտեղ գնացել էինք, որովհետև ուզում էինք տեսնել Անահիտ աստվածուհու արձանը։ Անահիտը հին ժամանակներում համարվել է մայրության, պտղաբերության և ընտանիքի խնամքի աստվածուհի։ Մարդիկ նրան շատ են հարգել և երկրպագել։
Թանգարանում մենք տեսանք շատ հին և հետաքրքիր իրեր։ Տարբեր դարերի գործիքներ, զենքեր, զարդեր և կավե ամաններ։ Դրանք օգնում են պատկերացնել, թե ինչպես էին ապրում մեր նախնիները հազարավոր տարիներ առաջ։ Բայց մեզ ամենաշատը հետաքրքրում էր Անահիտ աստվածուհու արձանը։
Արձանը շատ գեղեցիկ էր, պատրաստված բրոնզից։ Թեև ամբողջական չէր, բայց դրանով էլ կարելի էր զգալ, թե որքան կարևոր ու սիրված էր Անահիտը մեր մշակույթում։ Թանգարանի աշխատակիցն ասաց, որ արձանի որոշ մասեր պահվում են այլ երկրներում, օրինակ՝ Բրիտանիայում։ Հիմա որոշել են, որ այն պետք է նորից ուղարկեն այնտեղ՝ ցուցադրության համար։
Մենք մի փոքր տխրեցինք, որ Անահիտի արձանը չեն պահելու միայն Հայաստանում, բայց նաև հասկացանք, որ ուրիշ երկրներում այն ցուցադրելով՝ մարդիկ կիմանան մեր պատմության մասին։ Այդ օրը մենք շատ բաներ սովորեցինք և ավելի շատ սիրեցինք մեր հայրենիքի պատմությունն ու մշակույթը։
Ամեն երևույթ ունի իր արտաքին կերպարանքը—ձևը և ներքին իմաստը– հոգին։ Ապրողը, գեղեցիկը, կատարյալը դրանց ներդաշնակությունն է, բայց էդ ներդաշնակությունը, դժբախտաբար, շատ է դժար, և մարդիկ սովորաբար վազում են հեշտին, իսկ հեշտը ձևն է։ Երբ չեն կարողանում ըմբռնել մի որևէ բանի ներքին իմաստը, հոգին, կամ թե չէ կորցնում են ժամանակի ընթացքում, պաշտում ու պաշտպանում են ձևը, առանց հասկանալու։ Եվ հաճախ մեծ գաղափարների անուններով լոկ ձևեր են պաշտում։
Եկեղեցի ասելով գմբեթավոր էն շենքն են հասկանում, ուր սրբերի պատկերներ կան, վառած մոմեր ու տերտերներ, թեև հենց բառը— եկեղեցի բոլորովին այլ բան կնշանակի։
Նույնիսկ էն մոմերն էլ որ վառում են, մի ժամանակ մթության մեջ միտք է ունեցել, բայց էսօր օրը ցերեկով վառելով պահում են միայն ձևը անմիտ ու անխորհուրդ։
Հոգևորական ասելով երկար շորեր են հասկանում ու երկար միրուք։ Եվ եթե նա Ավետարանը փչացնի —ոչինչ, բայց եթե միրուքը խուզի, անշուշտ մեծ իրարանցում կձգի հավատացյալների մեջ։ Քրիստոնեություն ասելով մկրտություն, պատարագ, պսակի ու թաղման, տնօրհնեքի ու գերեզմանօրհնեքի և այլ արտաքին ծեսեր ու արարողություններ են հասկանում։
Էդպես է պատահում և նոր գաղափարների հետ։
Ուսումնարան ասելով ավելի շուտ շենքն են հասկանում, քան թե ուսուցիչ ու աշակերտ։ Եվ էդ հասկացողությունն է խոր պատճառը, որ ուսուցիչը մեզանում էնքան հաճախ ու հեշտ ենթարկվում է զրկանքի, հալածանքի ու արհամարհանքի։
Ուսումնարանի գաղափարը նրա հետ չի կապված, այլ շենքի։
Կհարցնեք.
― Ձեր գեղումն ուսումնարան կա՞։
― Հա՛։
― Քա՞նի աշակերտ կա մեջը։
― Աշակերտ չկա էս մի քանի տարին, և այլն։
Մի խոսքով գլխավորը պատերն են։
Գրականություն ասելով էլ երբեք կենդանի մարդիկ չեն հասկանում, այլ տպած գրքեր, և մինչև անգամ դրանից ավելի վատը՝ անուններ․․․
Թատրոնն էլ մի մեծ շենք է, որ բեմ ունի, մեջը տոմսարկներ են ծախվում ու դերասաններ են խաղում:
Իսկ դերասան կնշանակի― բեխերը վեր արած մարդ․․․
Ձևն ու ձևապաշտությունը ամեն տեղ, և վա՛յ էն մարդուն, որ էս տեսակ միջավայրում հասկանում ու սիրում է իրերի ու երևույթների ներքին իմաստը և մանավանդ նրանց առողջ ամբողջությունը։
էս տխուր խորհրդածության առիթը տվեց Թիֆլիզի հայոց թատրոնի խնդիրը, որ վերջին օրերս գրավել է մամուլի ու հասարակության ուշքը։ Հայոց թատրոնը մեռնում է, էսպես հայտարարեցին։ Եվ ահա կոնսիլիում են կազմել չքնաղ հոգեվարքի շուրջը ծերունի Մանթաշյանը, մի քանի ուրիշ հարուստներ և նրանց թամաշավոր մեծ բազմություն։
― Ի՞նչ է հարկավոր սրան, որ կենդանանա։
― Փող և սեփական շենք։
Նույն րեցեպտը ինչ որ գրեցին սրանից տարիներ առաջ։ Փող տվին, բայց նա կրկին մեռնում է։ Մեկն առաջարկում է, որ էս շենքից, Արտիստականից մյուսը փոխադրեն―ազնվականների թատրոնի շինությունը։ Բայց նա էնտեղ էլ կմեռնի։ Առաջարկում և հանձնաժողով են ընտրում սեփական շենք կառուցանելու։ Բայց նա դարձյալ կմեռնի, որովհետև․․․
Դուք արտաքին ձևի մեջ եք որոնում նրա կյանքը, երկրորդական տեղ եք տալի նրա ներքին բովանդակությանը,
արհամարհում եք նրա հոգին, էն, ինչով որ գոյություն կարող է ունենալ և ապրել թատրոն ասածը։ Թարս եք հասկանում։ Ահա պարզենք։ Սկսենք հենց նույն օրերին թատրոնի դրությունը ողբացող հայոց թերթերից։
Ես չեմ ուզում խոսել նրանից, թե հայ ազգը առանց թատրոնի ապրել է ու կապրի թե չէ, դա դատարկ խոսք է և մի վատ սովորություն, որ մեզանում ամեն մի հարց ու խնդիր իսկույն կապում են ազգի գոյության հետ։ Ես ուզում եմ միայն նկատել էն ցավալի հանգամանքը, թե ինչպես հասկացողներն էլ սխալ են հասկանում։ Ասում են՝ հայոց թատրոնն է, որ ստեղծել է Սունդուկյաններ ու հանճարներ։ Էլ չեն մտածում, թե բոլորովին հակառակն է եղել— Սունդուկյան, Ադամյան, Հրաչյա, Սիրանույշ, Չմշկյան և այլն, և այլն, մինչև նորերը, նրանք են, որ թատրոն են ստեղծել, և առանց նրանց դուք թատրոն չեք կարող հասկանալ։ Եթե ուզում եք թատրոն ունենալ, պետք է նրանց հոգաք։ Եվ ահա էդ սխալ տեսակետից էլ առաջ գալով էսօր էլ դեռ, երբ էդքան դարդ եք անում հայոց թատրոնի համար ու հավաքվում եք իբրև թե նրան կենդանացնելու, ասում եմ՝ էսօր էլ դեռ կատարվում է զանցառություն ու հանցանք հայ թատրոնի դեմ, և էն ժամանակ, երբ շենքի ու արտաքին հանգամանքների ցավն եք ողբում, միաժամանակ զրկում ու մոռացության եք տալի նրանց, որ իրոք կազմում են հայ թատրոնը։
Հեղինակ՝ Հովհաննես Թումանյան
Դուրս բեր կարևոր միտք արտահայտող տողեր, հատվածներ և գրավոր մեկնաբանիր։
1. «Եկեղեցի ասելով գմբեթավոր էն շենքն են հասկանում, ուր սրբերի պատկերներ կան, վառած մոմեր ու տերտերներ, թեև հենց բառը— եկեղեցի բոլորովին այլ բան կնշանակի։» Այստեղ հեղինակն ասում է, որ եկեղեցի համար մարդիկ միայն տեսողական պատկերներ են ընդունում, իսկ իրական եկեղեցին՝ հոգևոր արժեքների, հավատքի ու մտքի արտահայտություն է: Այսպիսով, Թումանյանը քննադատում է միայն արտաքին ձևերի ու ծեսերի վրա կենտրոնացումը։
2. «Ուսումնարանի գաղափարը նրա հետ չի կապված, այլ շենքի։» Թումանյանն ասում է, որ երբ խոսում ենք ուսումնարանից, մարդիկ ուղղակի շենք են պատկերացնում, բայց իրականում ուսումնարանը պետք է կապված լինի ուսուցման, կրթության ու մարդկային աճի հետ: Նա փաստում է, որ շենքը, որը լցված է նյութական արժեքներով, կարող է չտալ այն էականը՝ կրթությունը։
3. «Դուք արտաքին ձևի մեջ եք որոնում նրա կյանքը, երկրորդական տեղ եք տալի նրա ներքին բովանդակությանը, արհամարհում եք նրա հոգին» Սա կրիտիկական միտք է, որտեղ հեղինակն ընդգծում է, որ ձևապաշտությունը սպանում է երևույթի իրական կյանքը։ Մարդիկ հաճախ մոռանում են, որ արվեստը, մշակույթը կամ յուրաքանչյուր սոցիալական երևույթ իր իսկական կենսունակությունը ձեռք է բերում հենց ներքին իմաստի, ոգու միջոցով։
Ձեր կարծիքով, ի՞նչ է անհրաժեշտ ժամանակակից գրողներին, ի՞նչ խոհուրդ կտայիք՝ որպես ընթերցող։ Ժամանակակից գրողներին անհրաժեշտ է լինել ազնիվ և անկեղծ՝ իրենց գրական աշխատանքներում, չհետևել միայն նորաձևության կամ արտաքին պահանջների։ Գրողները պետք է հավատարիմ մնան իրենց սեփական ձայնին, իրենց համարձակությունն ու մտավոր զարգացումը դնելով ստեղծագործությունների հիմքում
Ո՞ր գրողների մասին է խոսում Թումանյանը այս հոդվածում։ Թումանյանը խոսում է այն ժամանակի գրողների մասին, որոնք կերտում էին ազգային գրականությունը։
Առանձնացրո՛ւ կարևոր միտք արտահայտող հատվածները։ «Գրողի խնդիրն է ոչ միայն ճանաչել իր ժողովրդին, այլև նրան շենացնել։» «Գրողը պետք է դուրս գա իր անձնական ոլորտից և գրի մարդկային կենսական խնդրանքների մասին՝ միաժամանակ պահպանելով իր բանաստեղծական ստանդարտները։»
Ինչպե՞ս է բնորոշում իր տեղը գրականության զարգացման շրջաններում։ Թումանյանը իր տեղը բնորոշում է որպես միջնորդ, որը փորձում է փոխանցել ժողովուրդը նոր գաղափարներ և նորություն։ Նա կարծում է, որ գրականությունն ունի որոշակի շրջաններ, որտեղ բովանդակությունը և ձևը զարգանում են ժամանակի հոսքի համաձայն։ Նրա համար կարևոր է իմանալ, թե որտեղ է գտնվում և ինչ փոփոխություններ են տեղի ունենում գրականության մեջ։
Ի՞նչ է ասում Թումանյանը ընթերցող- հասարակության վերաբերյալ։ Թումանյանը նշում է, որ ընթերցողը շատ կարևոր դեր ունի՝ նա պետք է լինի ոչ միայն զվարճացած, այլև հասկանալ ու գնահատել գրողի աշխատանքը։ Ընթերցողը պետք է լրջորեն մոտենա գրականությանը և ոչ թե միայն զբաղվի իր ամենօրյա գործերով, այլ նաև սովորի, մտածի ու վերանայի հասարակությունը՝ նրա քննադատական մտքով։
Ի՞նչ է ասում Թումանյանը ազդեցության մասին։ Թումանյանը կարծում է, որ գրողները պետք է կարողանան ազդեցություն գործել հասարակության վրա՝ իրենց աշխատանքներով օգնելով նոր ուղիներ բացել մտավոր զարգացման համար։ Գրողը պետք է զգուշանա, որ իր գրականությունը չհասցնի կեղծ ու մակերեսային ազդակներ մարդկանց հոգևոր կյանքում։ Գրողները պետք է աշխատեն այնպես, որ ազդեն ժողովրդի գիտակցությանը և բարոյական արժեքներին։
Ի՞նչ է ասում Թումանյանը քննդատության մասին։ Թումանյանը կարծիք է հայտնում, որ քննադատությունը կարևոր է, բայց այն պետք է լինի խոհեմ ու կառուցողական։ Նա գտնում է, որ քննադատությունը ոչ թե պետք է դառնա նվաստացում, այլ դիտարկում՝ ինչպես պետք է ավելի լավ ստեղծագործել։ Նա նշում է, որ յուրաքանչյուր ստեղծագործություն պետք է քննադատվի, բայց այդ քննադատությունը պետք է լինի նպատակաուղղված՝ առաջընթացի և բարելավման համար։
Ներկայացրո՛ւ հեքիաթի գաղափարը, դուրս գրի՛ր այդ գաղափարը ցույց տվող հատվածները։ Հեքիաթի գաղափարը մի շատ կարևոր դիտարկում է՝ կյանքի ընթացքի և մարդու ընտրությունների մասին: Թումանյանը ներկայացնում է այն աշխարհի մի հատված, որտեղ իշխանությունը և իշխանավորը պարզապես կեղծիք են, ուստի թագավորությունը, որը ոչ մի արժեք չունի, իրականում աներևույթ է։ Հեքիաթը ցույց է տալիս, որ բարձր կոչումները կամ պաշտոնները չեն կարող փոխարինել իրական արժեքներին՝ մարդկային բարոյականությանը, ազնվությանը և սիրուն։
Գրի՛ր քո կարծիքը հեքիաթի վերաբերյալ։ Հեքիաթը շատ գեղեցիկ և խոհական է։ Այն մեզ հիշեցնում է, որ մարդը պետք է ուշադրություն դարձնի ոչ միայն արտաքինին, այլև ներքինը կարևոր է։ Թումանյանը փաստում է, որ մեզ համար կարևոր չեն սոսկ մեր անունները կամ պաշտոնները, այլ այն, թե ինչպիսին ենք իրականում՝ մեր բարոյականությունը, ազնվությունը և մարդկայնությունը
Անհասկանալի բառերը դուրս բերել, բառարանի օգնությամբ բացատրել։ Անհասկանալի բառեր չկան
Հովհաննես Շիրազին Տերյանը ինձ համար մի համադրված սփյուռք ու հարազատություն է։ Նրա ստեղծագործությունները համակված են խորությամբ, սիրով և դառնությամբ։ Նրա «Աստղեր ուտողներ»-ը մի հրաշալի գործ է, որը ամբողջությամբ թարգմանում է մարդուն ապրելու և իրապես սիրելու անհրաժեշտությունը։ Տերյանի բանաստեղծությունները հաճախ վերաբերում են անխուսափելի մահվան և հոգևոր վերածննդի թեմաներին, բայց դրանք միշտ պարունակում են նաև կյանքի թանկությունը։ Նա ստեղծագործեց ժամանակի գծի վրա՝ լինելով այն ամենի մեջ, ինչը կարևորվում էր մարդկային հոգու կյանքում։ Սիրելի բանաստեղծություններիցս՝ «Երազանքներ» և «Ապրելը»,- կերտում են Տերյանի անձնական պատկերացումները կյանքի նկատմամբ, որտեղ նա ձգտում է լինել հավատավոր, խոր ու անկեղծ։ Տերյանը եզակի բանաստեղծ է իր խորը և անսահման սիրով, որը միաժամանակ մխրճվում է և բարձրացնում է հասարակական կյանքը։
Բանաստեղծությունը վերնագիր չունի, վերնագրեք և բացատրեք ձեր ընտրած վերնագիրը:
Կարծում եմ վերնագիրը կարող է լինել առաջին սեր կամ նմանատիպ մի անվամբ, քանի որ բանաստեղծության մեջ նա ասում է՝Իմ մաքո՛ւր, առաջին իմ անուրջ… իսկ առաջին անուրջ ասելով նա նկատու ունի առաջին սերը:
երազ, չվնասված, ոչ հաստատված, սրտի կոտրվելը, լուսնաշտարակ-այն մեծ կառույցը նավերին ուղղություն ցույց տալու համար
Ի՞նչ տրամադրություն է արտահայտում բանաստեղծությունը, ո՞ր տողերից է դա զգացվում:
Բանաստեղծության մեջ կտավում է հեղինակի կոտրված սրտի զգացմունքները, նաև կարոտ և տխրություն ինչը զգացվում է այս տողերից՝
Ե՛վ տանջանք, և՛ բեկում, և՛ թախիծ —
Սև օրեր ես դեռ շա՜տ կըտեսնեմ.
Անունըդ թող փարոս լինի ինձ
Սուտ կյանքի և դառը մահու դեմ..
Ինչպիսի բառեր են մգեցված բառերը, դրանք փոխարինիր համարժեք այլ բառերով, այնպես որ բանաստեղծությունն ավելի ուրախ տրամադրություն արտահայտի:
Սև-լուսավոր, սուտ-ճշմարիտ, դառը-քաղցր
Բացատրի՛ր՝
Իմ խաղաղ երեկոն է հիմա:- Այս տողը արտահայտում է ներքին, հոգու խաղաղությունը
Անունդ թող փարոս լինի ինձ:- Այս տողում փարոսը օկտագործված է փոխաբերական իմաստով, փարոսը ինչպես հայտնի է ուղեկցում է նավերին, իսկ այստեղ նշված է անունդ թող փարոս լինի ինձ այսինքն անունդ թող ուղեկցի ինձ:
Սարի ետևում շողերը մեռան.
Անուշ դաշտերը պատեց կապույտ մեգ.
Տխուր երեկոն զարկել է վրան.
— Սիրտըս կարոտով կանչում է քեզ՝ ե՛կ։
Խորհրդավոր է երկինքն երազուն.
Վարսաթա՜փ ուռի, դողդոջո՜ւն եղեգ.
Արծաթ խոսքերով աղբյուրն է խոսում.
—Սիրտըս կարոտով կանչում է քեզ՝ ե՛կ։
Ծաղիկներն ահա քնքուշ փակվեցին,
Բացվեցին երկնի ծաղիկներն անհաս.
Սև տագնապները իմ սիրտը լցրին.
— Արդյոք ո՞ւր ես դու, իմ անուշ երազ։
Սիրտ իմ, այդ ո՞ ւմ ես դու իզուր կանչում,
Տե՛ս՝ գիշերն անցավ, աստղերը մեռան,
Մենավոր իմ սիրտ, մոլորված թռչուն,
Կարոտիդ կանչը չի հասնի նրան…
Առանձնացնել բնության նկարագրությունները:
Սարի ետևում շողերը մեռան.
Անուշ դաշտերը պատեց կապույտ մեգ.
Տխուր երեկոն զարկել է վրան.
Խորհրդավոր է երկինքն երազուն.
Վարսաթա՜փ ուռի, դողդոջո՜ւն եղեգ.
Արծաթ խոսքերով աղբյուրն է խոսում.
Ծաղիկներն ահա քնքուշ փակվեցին,
Բացվեցին երկնի ծաղիկներն անհաս.
Բացատրեք բառերը՝ պատել, վարսաթափ, տագնապ:
շրջապատել, մազերը թափված, անհանգստություն
Ո՞ր տողերում է արտահայտված բանաստեղծի անձնական ապրումը: