Posted in Ֆիզիկա 8

Լաբ. աշխ. Ջրում ընկղմված մարմինն արտամղող ուժի որոշումը

Աշխատնաքի նպատակը.

Հաշվել ջրում ըմկղմված մարմնի ազդող արքիմեդյան ուժը և փորձով ստուգել ստացված արդյունքը:

Անհրաժեշտ սարքեր և նյութեր. Ամրակալան կցորդիչով, ուժաչափ, չափագլան, ջրթափ անոթ, վերամբարձ սեղան, մարմին և այդ մարմնի ծավալի չափ բաժակ և ջուր:

Տեղեկություն.

Արքիմեդի օրենքը հեղուկն իր մեջ ընկղմված մարմնի վրա ազդում է ուղղաձիգ դեպի վեր ուղղված ուժով, որը հավասար է մարմնի արտամղած հեղուկի կշռին:

Կարող ենք որոշել տարբեր եղանականերով: Եթե չափենք մարմնի կշիռը օդում՝P0, ջրում՝ P1, ապա արքիմեդյան ուժը՝ FԱ հավասար կլինի այդ կշիռների տարբերությանը

FԱ=Pօ-P1

Փորձի արդյունքը՝

Pօ=1.5 Ն

P1=0.5Ն

FԱ=P0-P1=1.5 Ն-0.5Ն=1Ն

Արքիմեդյան ուժը կարելի է հաշվել նաև FԱρհ g Vմ որտեղ ρհ հավասար է հեղուկի խտությանը, g հավասար է 9,8 Ն/կգ հաստատուն թիվը, Vմ հավասար է մարմնի ծավալ

Երկրորդ եղանակ

ρհ=1000 կգ/մ³       |  FԱհ gVմ=1000 կգ/մ³·10 Ն/կգ·0.0001մ³=1Ն

V=100 սմ³=0.0001մ³  |

g=10 Ն/կգ           |

Եզրակացություն երկրորդ եղանակի և առաջին եղանակի արդյունքները համընկան: Այս օրենքը վերաբերվում է նաև գազին։

Posted in Ֆիզիկա 8

Արքիմեդսի մասին

Արքիմեդը (մ.թ.ա. 287-212)՝ հնագույն Հունաստանի ամենահայտնի մաթեմատիկոսներից և ֆիզիկոսներից մեկն էր։ Նա ծնվել է Սիրակուսայում, Սիցիլիայի կղզում, և իր գիտական գործունեությունը գլխավորապես ծավալել է այնտեղ։

Մասնագիտական ներդրում

  1. Մաթեմատիկա:
    • Զամբյուղների տեսություն՝ Արքիմեդը առաջիններից մեկն էր, ով կիրառեց պարալելոգրամների սկզբունքները:
    • Մեկուսացման սկզբունքներ՝ Նա մշակեց մակերեսների չափման մեթոդներ, որոնք շոշափեցին ախոյանների լանջերը՝ նախանշելով երկչափ մակերեսների օգտագործումը՝ երրորդ չափման մեջ:
    • Արքիմեդյան սկզբունքներ՝ Նա մշակեց «Արքիմեդյան սկզբունքը», որը կապված է հեղուկների մեջ մարմինների ծանրության և բարձրության մասին:
  2. Ֆիզիկա:
    • Արքիմեդյան սկզբունք՝ Նրան է վերագրվում հեղուկների մեջ մարմինների ծանրության փոխադարձ հարաբերությունը։
    • Անմիջական հիդրավլիկ համակարգեր՝ Նա զբաղվել է տարբեր հիդրավլիկ խնդիրներով և գյուտերով, այդ թվում՝ թեքված օղակների և ոռոգման համակարգերի ուսումնասիրությամբ։
  3. Արվեստական դաշտեր:
    • Արքիմեդյան պղպջակներ՝ Նա ներկայացրեց պղպջակների չափման մեթոդներ, որոնք այսօր էլ օգտագործվում են։

Անհատական կյանք և ժառանգություն

  • Արքիմեդը մահացավ Սիրակուսայում՝ հռոմեացի զորքերի կողմից ավերածությունների ընթացքում։ Նրա գործերը բարձր գնահատվել են պատմության ընթացքում, և նրա ներդրումը գիտության մեջ մնացել է անչափ մեծ։ Նրա մի քանի գործեր, ինչպես «Համապատասխանության մեթոդներ» և «Հիդրավլիկ հորով» դեռևս ուսումնասիրվում են ու դասավանդվում դասական գիտության շրջանակներում։

Արքիմեդը հայտնի է իր ուղիների համար, որոնք օգտագործել է ափերի մանրամասները և նախանշել մաթեմատիկական, ֆիզիկական և տեխնոլոգիական սկզբունքները, որոնք շոշափել են ժամանակակից գիտության զարգացման վրա:

Posted in Ֆիզիկա 8

7 դասարանի թեմաների կրկնողություն

7-րդ դասարանի դասագրքից պատրաստել նյութեր բոլորով հետաքրքիր նյութեր Արքիմեդի կյանքից և գործունեությունից, ծանոթանալ էջ 150-ի և 160-ի հետաքրքիր է իմանալ բաժնի թեմաներին, էջ 158-ի և 161 էջի թեմաների վերաբերյալ:

1.ինչ է նշանակում «ֆիզիկա» բառը

Ֆիզիկա բառը եկել է հունարեն «ֆյուզիս» բառից որը նշանակում է բնություն։

2.որն է ֆիզիկայի հիմնական խնդիրը

Ուսումնասիրել օրենքները

3.ինչ է ուսումնասիրում ֆիզիկան

Բնության երևույթները

4.քննարկել  ինչ է բնությունը

Բնությունը մարդուն շրջապատող ֆիզիկական միջավայրն է

5.ինչ ես հասկանում բնության երևույթ ասելով

Բնության մեջ փոփոխվող գործողություններ

6.ինչ է նյութը։

Նյութը այն է ինչից կազմված են մարմինները

7.թվարկել ֆիզիկական երևույթների տեսակները

Մեխանիկական, էլեկտրական, մագնիսական, ջերմային, ձայնային, լուսային և այլն

8.ինչ է ֆիզիկական մարմինը:

Դա մեզ շրջապատող առարկաներն են

9.:Բերեք օրինակներ:

Մարդ, նկար, հեռախոս, տետր և այլ

10.ինչ է մատերիան

Այն ամենը ինչ գոյություն ունի տիեզերքում

11.ինչպես ենք գիտելիքներ ձեռք բերում բնության երևույթների մասին

դիտարկուների և փորձերի շնորհիվ

12.ինչ է փորձը և ինչով է այն տարբերվում դիտումից

փորձերը դիտումներից տարբերվում են նրանով, որ իրականացվումեն արհեստական պայմաններում՝ լաբարատերիաներում

13Ինչ է վարկածը։Ինչ է օրենքը։

Դիտումների ժամանակ արվում է եզրակացություն որն էլ կոչվում է վարկած

Օրենքները կանոններն են որոնք կապում են բնության տարբեր երևույթները

14..Ինչ է նշանակում չափել որևէ ֆիզիկական մեծություն:

համեմատել այն հավասար մեծության հետ որը ընդունված է որպես միավոր

15.Երկարության հիմնական և այլ  միավորները:Չափման գործիք

հիմնական միավորներ են մետրը, վայրկյանը, կիլոգրամը և այլն չափման գործիքներն են քանոնը, ուժաչափը, մետրը և այլն

17.Ինչ է չափիչ սարքի սանդղակ

մասերի բաժանող գծիկները և դրանց մետ գրված թվերը կոչվում են սանդղակ

18․Որն է չափիչ սարքի չափման սահմանը

ամենամեծ սանդղակի միավորը

19․Ինչն են անվանում սանդղակի բաժամնման արժեք

20.Ինչից է կախված չափման սխալը

չափման սարքի սխալ դիրքից, մարդու սխալ դիոտւմից

21.Ինչն են անվանում մեխանիկական շարժում

Որոշակի ժամանակահատվածում մարմնի դիրքի փոփոխությունը մեկ այլ մարմնի նկատմամբ

22.որ մարմինն են անվանում հաշվարկման մարմին

Որոնց նկատմամբ դիտարկվում են մարմիններիի դիրքերի փոփոխությունը

23.Ինչն են անվանում նյութական կետ

այն մարմինը որի չափերը տվյալ պայմաններում կարելի է նաև անտեսել

24.Ինչն են անվանում շարժման հետագիծ

այն գիծը որով մարմինը շարժվում է կոչվում է շարժման հետագիծ

25.Ինչն են անվանում մարմնի անցած ճանապարհ

հետագծի երկարություը որով մարմինը շարժվում է որոշակի ժամանակահատվածում

26.Ինչով է տարբերվում հետագիծն անցած ճանապարհից:

հետագիծը այն գիծն է որով մարմինը շարժվում է, իսկ անցած ճանապարհը հետագծի երկարություը որով մարմինը շարժվում է որոշակի ժամանակահատվածում

27.Ո՞ր շարժումն է կոչվում հավասարաչափ:

այն ցանկացած հավասար ժամանակահատվածներում անցնում է հավասար ճանապարհ

28․Ո՞ր մեծությունն է կոչվում հավասարաչափ շարժման արագություն ՝գրել բանաձևը

Հավասարաչափ շարժման արագությունը ֆիզիկական մեծություն է, որը հավասար է մարմնի անցած ժանապարհի հարաբերությանն այն ժամանակամիջոցին, որի ընթացքում մարմինն անցել է իր ճանապարհը:

բանաձև V=S/t

29.Ի՞նչ միավորներով է չափվում արագությունը՝ՄՀ-ում

մ/վ, սմ/վ, կմ/ժ

30.Ինչպե՞ս որոշել հավասարաչափ շարժվող մարմնի անցած ճանապարհը,եթե հայտնի է նրա արագությունը ու շարժման ժամանակը,գրել բանաձևը

S=Vt

31.Ինչպե՞ս որոշել հավասարաչափ շարժման ժամանակը,եթե հայտնի են մարմնի արագությունն ու ճանապարհը,գրել բանաձևը:

t=VS

32․Ինչպե՞ս է շարժվում մարմինը,եթե նրա վրա այլ մարմիններ չեն ազդում

կամ գտնվում է դադարի վիճակում կամ շարժվում է ուղղագիծ հավասարաչափ շարժումով:

33․Ո՞ր երևույթն  է կոչվում իներցիա

Այլ մարմինների ազդեցության բացակայությանբ մարմնի դադարի կամ ուղղագիծ հավասարաչափ շարժման վիճակը պահպանելու երևույթը

34․Մարմնի ո՞ր հատկությունն է կոչվում իներտություն

Երբ այլ մարմինների ազդեցության բացակայության դեպքում մարմինը իր արագությունը հաստատուն է պահպանում

35.Ո՞ր մեծությունն են անվանում մարմնի զանգված

մարմնի իներտության քանակական չափը

36.Ինչպե՞ս կարելի է չափել մարմնի զանգվածը

կշռելով

37.Ի՞նչ միավորներով է արտահայտվում զանգվածը

գրամ, կիլոգրամ, տոննա, ցենտեր և այլն

38.Ի՞նչն է զանգվածի չափանմուշը, միավորների ՄՀ-ում

կգ

39.Ո՞ր մեծությունն է կոչվում նյութի խտություն

մարմնի զանգվածի և ծավալի հարաբերությունը

40.Ինչպե՞ս է որոշվում նյութի խտությունը(բանաձևը)

ρ=m/V

41.Ի՞նչ միավորներով  է արտահայտվում նյութի խտությունը

կգ/մ³, գ/սմ³

42.Ինչպե՞ս կարելի է հաշվել մարմնի ծավալը,եթե հայտնի են նրա զանգվածը և նրա խտությունը(բանաձևը)

m=ρV

43.Ինչպե՞ս կարելի է հաշվել մարմնի զանգվածը,եթե հայտնի են նրա ծավալը և նյութի խտությունը(բանաձևը):

V=m/ρ

44.բերել մեխանիկական շարժման օրինակներ

Պարող մարդիկ, սլացող ինքնաթիռներ, գլորվող գնդականեր և այլն

45.որ մարմինն են անվանում հաշվարկման մարմին

Որոնց նկատմամբ դիտարկվում են մարմիններիի դիրքերի փոփոխությունը

46.Ինչն են անվանում նյութական կետ

այն մարմինը որի չափերը տվյալ պայմաններում կարելի է նաև անտեսել

47.Որ դեպքում մարմինը կարելի է համարել նյութական կետ,.որ դեպքում՝ոչ

48.Ինչն են անվանում շարժման հետագիծ

այն գիծը որով մարմինը շարժվում է կոչվում է շարժման հետագիծ

49.Ինչն են անվանում մարմնի անցած ճանապարհ

հետագծի երկարություը որով մարմինը շարժվում է որոշակի ժամանակահատվածում

50.Ինչով է տարբերվում հետագիծն անցած ճանապարհից:

հետագիծը այն գիծն է որով մարմինը շարժվում է, իսկ անցած ճանապարհը հետագծի երկարություը որով մարմինը շարժվում է որոշակի ժամանակահատվածում

51.Ո՞ր շարժումն է կոչվում հավասաաչափ:

այն ցանկացած հավասար ժամանակահատվածներում անցնում է հավասար ճանապարհ

52.Ո՞ր մեծությունն է կոչվում հավասարաչափ շարժման արագություն ՝գրել բանաձևը

Հավասարաչափ շարժման արագությունը ֆիզիկական մեծություն է, որը հավասար է մարմնի անցած ժանապարհի հարաբերությանն այն ժամանակամիջոցին, որի ընթացքում մարմինն անցել է իր ճանապարհը:

բանաձև V=S/t

53․Ի՞նչ միավորներով է չափվում արագությունը՝ՄՀ-ում

մ/վ, սմ/վ, կմ/ժ

54․Ինչպե՞ս որոշել հավասարաչափ շարժվող մարմնի անցած ճանապարհը,եթե հայտնի է նրա արագությունը ու շարժման ժամանակը,գրել բանաձևը

S=Vt

55.Ինչպե՞ս որոշել հավասարաչափ շարժման ժամանակը,եթե հայտնի են մարմնի արագությունն ու ճանապարհը,գրել բանաձևը:

t=VS

56.Ի՞նչ է բնութագրում ուժը:

քանակապես նկարագրում է մարմինների փոխազդեցությունը

57.Ո՞ր ուժն է կոչվում 1նյուտոն(1Ն):

Որի ազդեցությամբ 1 կգ զանգվածով մարմինը 1 վ-ի ընթացքում փոխում է արագությունը 1մ/վ ով

58.Ինչպիսի՞ մեծություն է ուժը:

վեկտորական

59.Ո՞ր ֆիզիկական  մեծություններն են վեկտորական,և որոնք՝սկալյար

Վեկտորական են նրանք որոնք թվային արժեքից բացի ունեն նաև ուղղություն իսկ սկալյարը միայն ունի թվային արժեք

60․Ի՞նչ բանաձևով է որոշվում ծանրության ուժը

F=mg

61.Ո՞ր երևույթն է կոչվում դեֆորմացիա

Երբ մարմինը իր ձևը փոխում է

62.Դեֆորմացիայի  օրինակների քննարկում

ճկված փայտ և այլ

63.Ո՞ր դեֆորմացիան է կոչվում առաձգական ,որը՝պլաստիկ:Բերել օրինակներ

առանձկանը երբ մարմինը ընդունում է իր նախկին տեսքը որինակ քանոնի ճկվելը իսկ պլաստիկը հակառակը օրինակ կավին ինչ որ դեֆորմացիա տալը

64.Ո՞ր ուժն են անվանում ծանրության ուժ

այն ուժը որի օգնությամբ երկիրը դեպի իրեն ձգում է մարմինները

65.Ինչպե՞ս է կախված ծանրության ուժը  մարմնի զանգվածից

որքան մեծ է մարմնի զանգվածը այդքան մեծ է նրա վրա ազդող ուժը

66.Ո՞ր ուժն են անվանում առաձգական ուժ,և ինչպե՞ս է այն ուղղված:

այն ուժը որը առաջանում է դեֆորմացիայի ժամանակ և վերականգնում է մարմնի ձևը

67.Հուկի օրենքի ձևակերպում

68.Հուկի օրենքն արտահայտող բանաձևը

Fառ=k·x

69.Ի՞նչ կառուցվածք ունի ուժաչափը

այն կազմված է զսպանակից և սանդղակից

70.Ո՞ր օրենքի վրա է հիմնված ուժաչափի աշխատանքը:

Հուկի օրենքի

71.Բերել շփման առկայությունը հաստատող օրինակներ:

ցանկացած ծանր իր հրելը

72.Ինչո՞վ է պայմանավորված շփումը

շփվող մարմինների տեսակից

73.Թվարկել շփման տեսակները:

գլորման շփում, սահքի շփում, դադարի շփում

74.Ինչպես կարելի է մեծացնել շփումը

մարմինների մակերեսները ավելի անհարթ դարձնելով

75.Ինչպես կարելի է փոքրացնել շփումը

օրինակ յուղ լցնելով

76.Որ ուժն է կոչվում համազոր:

77.Ե՞րբ է ֆիզիկայում օգտագործվում <<աշխատանք>> հասկացողությունը

մեխանիկական աշխատանքի ժամանակ

78.Ինչպե՞ս հաշվել աշխատանքը:Ո՞րն է աշխատանքի բանաձևը

A=FS

79.Ի՞նչ միավորով է արտահայտվում աշխատանքը, միավորների ՄՀ-ում

Ջոուլով, կիլոջոուլով և այլն

80.Ի՞նչն է կոչվում հզորություն

ֆիզիկական մեծություն, որը հավասար է ֆիզիկական մարմնի կատարած աշխատանքի և դրա կատարման ժամանակամիջոցի հարաբերությանը։

81.Ինչպե՞ս հաշվել հզորությունը:Ո՞րն է հզորության բանաձևը և միավորը

N=A/t

82.Ինչպե՞ս հաշվել աշխատանքը՝իմանալով հզորությունը և աշխատանքը կատարելու ժամանակամիջոցը

A=Nt

83.Որո՞նք են պարզ մեխանիզմները

ճախարակը,լծակը

84.Ի՞նչ է լծակը:

անշարժ հենարանի շուրջը պտտվելու հնարավորություն ունեցող պինդ մարմին է

85.Ի՞նչն են անվանում ուժի բազուկ

հենման կետից մինչև ուժի ազդման հեռավորությունը

86.Ճախարակի ՞ինչ տեսակներ գիտենք:

անշարժ, շարժական

87.Ո՞ր ճախարակն է կոչվում անշարժ:

որի առանցքին ամրացված բեռև ոչ բարձրանում է ոչ իջնում

88.Ո՞ր ճախարակն է կոչվում շարժական:

որը շարժվում է բեռի հետ միասին

89․Ո՞ր մեծոթւյունն է կոչվում մեքենայի կամ մեխանիզմի օգտակար գործողության գործակից,բանաձևը

Այն ֆիզիկական մեծությունը, որը ցույց է տալիս, թե օգտակար աշխատանքը լրիվ աշխատանքի որ մասն է կազմել կոչվում է մեխանիզմի օգտակար գործողության գործակից՝որին կրճատ անվանում են ՕԳԳ

90.Ձևակերպել մեխանիկայի <<ոսկե կանոնը>>

Մեխանիզմների մեջ ինչքան անգամ շահում ենք ուժի մեջ այդքան անգամ կրցնում ենք ճանապարհից և հակառակը:

91.Ի՞նչն են անվանում մարմնի կշիռ:

Այն ուժը որով Երկրի ձգողության հետևանքով ազդում է անշարժ հորիզոնական հենարանի կամ ուղղաձիգ կախոցի վրա

92.Ի՞նչ բնույթի ուժ է մարմնի կշիռը:

առանձգական

93.Ինչպե՞ս է ուղղված մարմնի կշիռը,և որտեղ է այն կիրառված

դեպի ներքև

94.Ի՞նչ բանաձևով է որոշվում մարմնի կշիռը:

P=mg

95.Պարզաբանել մարմնի կշռի և ծանրության ուժի

96.Ո՞ր ֆիզիկական մեծությունն է կոչվում ճնշում:

Այն ֆիզիկական մեծությունը, որը հավասար է մակերևույթին ուղղահայաց ազդող ուժի հարաբերությանը այդ մակերևույթի մակերեսին

97.Գրել ճնշումը   սահմանող  բանաձևը:

P=F/S

98․1․Ինչո՞վ է պայմանավորված գազում ճնշումը:

99․Ինչո՞ւ են գազերը ճնշում գործադրում անոթի պատերին։

այդ ճնշումը պայմանավորված է գազի մոլեկուլների հարվածներով

100․Ճնշման բնույթը հեղուկներում:Հեղուկի ճնշում:Ճնշման հաղորդումը հեղուկներում և գազերում:

101Ձևակերպիր Պասկալի օրենքը:

հեղուկները և գազերը իրենց վրա գործադրող ճնշումը միատեսակ են հաղորդում բոլոր ուղություններով:

102Ի՞նչ է հիդրոստատիկ ճնշում,գրիր բանաձևը

P=pgh