Author: shushan5

7 a 1 Yes, please. A 2 No thanks.S 3 Oh, right.A 4 Don’t worry.A c

d 1 A James- would you like some pizza? B No, thanks, Sandy-I don’t like pizza very much 2 A Come on Alex. It’s 8,30, We’re late! B Oh, right. Sorry Bill. OK, I’m ready now-let’s go! 3 A Is the homework diffcilt, Jane? Do you want some help? B Yes, please, Mum. Help me whit question three! 4 A I really want a hmaburger. But I haven’t got any money. B  Don’t worry, Mike. I’ve got some money. I can buy some hamburgers. 8 b

A

countable	uncountable
an apple an banana an onion an strawberry an orange an egg an tomato	some salat some cheese some beef some bread some sugar some rice some chiken

B

1 What trype of bird does the texst mention? Budgie

2 What are the four most popular pets in the world? Dog, cat, fish, birds

3 Where have pepole got cickets as pets? In Japan and China

4 Where the pepole got baby seals aspets? In Canada

5 Do hissing cockroaches bite? No

6 What have kangaroos and sugar gliders both got? In Australia some pepole have kangaroos and sugar gliders as pets.

Ո՞ր դեպքում է կատարվում մեխանիկական աշխատանք:

Երբ մի իրը քուզում ենք հրել և չի ստացվում դա մեխանիկական աշխատանք չէ

• Ինչի՞ց է կախված մեխանիկական աշխատանքի մեծությունը:

Մեր անցած ճանապարհից

• Լրացրու բաց թողնված բառը
  Երկրի վրա կյանքը պայմանավորված է էներգետիկայից:
• Էներգիայի ի՞նչ տեսակներ են ձեզ հայտնի:

Ջերմային, էլեկտրական, միջուկային, մեխանիկական

• Ի՞նչպես են կենդաները և բույսերը ստանում օրգանական նյութեր:

Նրանք օգտվում են արդեն պատրաստի նյութերից

• Ի՞նչ է բնութագրում ջերմաստիճանը։

Ինչոր մի մարմնի ջերմությունը

• Ե՞րբ են մարմինները ջերմային հավասարակշռության վիճակում։

Երբ սառը և տաքը հավասարվում են

• Ջերմաչափների ի՞նչ տեսակներ գիտեք։

Էլեկտրական, գազային, մեխանիկական, հեղուկային

• Ի՞նչպես պետք է օգտվել բժշկական ջերմաչափից։

Քանի որ ջերմաչափի ծայրը նեղացած է  այն պետք է թափահարել նոր օգտագործել

• Ի՞նչ ջերմային երևույթներ գիտեք:

Հալում պնդացում գոլորշացում խտացում եռում

• Ո՞ր երևույթներն են կոչվում հալում և պնդացում:

Հալումը պինդ վիճակից հեղուկ վիճակ

Պնդացում հեղուկ վիճակից պինդ վիճակ

• Ո՞ր մեծությունն է կոչվում եռման ջերմաստիճան :

100C⁰

• Ո՞ր երևույթներն են կոչվում գոլորշացում և խտացում:

Գոլորշացում հեղուկից  գազային վիճակ

Խտացում գազայինից հեղուկ վիճակ

• Ի՞նչ է մարմնի կշիռը:

Երբ մարմինը կշռում ենք

• Ո՞ր երևույթն են անվանում տիեզերական ձգողությունը:

Ձգողության ուժի օգնությամբ

• Ո՞ր ուժն է կոչվում ծանրության ուժ:
• Ի՞նչ է մեխանիկական շարժումը:

Այն դեպքում երբ մի իրի ուժը ազդում է մյուս իրին

• Ի՞նչի նկատմամբ է շարժվում գետում լողացող ձուկը:

Ինչվոր մի տեղի կամ իրի նկատմամբ

• Ի՞նչով են իրարից տարբերվում շարժումները:

Ինչոր մի մարմնի նկատմամբ

• Ի՞նչ է ցույց տալիս արագությունը:Ի՞նչ միավորներով է այն չափվում

Այն ցույց է տալիս անհավարաչափ կամ սավասարաչափ արագությունը

Արագությունը չափվում ենք կ/ժ կամ մ/վ

Տաքացնելիս կամ սառեցնելիս մարմինների հետ տեղի են ունենում որոշ փոփոխություններ. մարմինները մի վիճակից անցնում են մեկ այլ վիճակի, սեղմվում են կամ ընդարձակվում: Այս փոփոխություններն ընդունված է անվանել ջերմային երևույթներ:
Օրինակ
Ջերմային երևույթներ են՝ հալումն ու պնդացումը, գոլորշացումն ու խտացումը, եռումը, ջերմային ընդարձակումը:

Հալում և պնդացում
Նյութի անցումը պինդ վիճակից հեղուկ վիճակի կոչվում է հալում:
 Հալման հակառակ երևույթը, երբ նյութը հեղուկ վիճակից անցնում է պինդ վիճակի, կոչվում է պնդացում:

Որպեսզի նյութը հալվի, անհրաժեշտ է այդ նյութը տաքացնել մինչև որոշակի ջերմաստիճան: Բյուրեղային նյութերի համար այն խիստ որոշակի ջերմաստիճան է:

Այն ջերմաստիճանը, որի դեպքում նյութը սկսում է հալվել, կոչվում է հալման ջերմաստիճան:

Օրինակ

Մի շարք նյութերի հալման ջերմաստիճանը (°C)

սնդիկ	-39	արծաթ	962	երկաթ	1539
սառույց	0	ոսկի	1064	պլատին	1772
անագ	232	պղինձ	1085	վոլֆրամ	3387
կապար	327	չուգուն	1200	ցինկ	420
ալյումին	660	պողպատ	1500

Հալման ջերմաստիճանում նյութը կարող է գտնվել և՛ պինդ, և՛ հեղուկ վիճակում:

0°C-ում ջուրը կարող է գտնվել և՛ պինդ, և՛ հեղուկ վիճակներում: Այդ ջերմաստիճանում սառույցը հալելու համար պետք է նրան էներգիա հաղորդել, իսկ ջուրը պնդացնելու համար՝ նրանից էներգիա վերցնել:

Հալման ընթացքում նյութի ջերմաստիճանը չի փոխվում:

Որոշ նյութեր, օրինակ՝ մոմը, ապակին, ձյութը, շոկոլադը չունեն հալման որոշակի ջերմաստիճան:
Այն նյութերը,որոնց անցումը մի վիճակից մյուս վիճակին տեղի է ունենում ոչ թե որոշակի ջերմաստիճանում, այլ՝ աստիճանաբար, անվանում են ամորֆ նյութեր:

Հալման և պնդացման երևույթները, դեռ հին ժամանակներից, մարդիկ օգտագործում են մետաղից տարբեր գործիքներ պատրաստելիս: Այդ նպատակով մետաղը հալում ու լցնում են նախապես պատրաստված կաղապարների մեջ և սառելուց հետո հանում կաղապարից:

 Նյութի անցումը հեղուկ վիճակից գազային վիճակի կոչվում է գոլորշացում: Հակառակ երևույթը, երբ նյութը գազային վիճակից անցնում է հեղուկ վիճակի, կոչվում է խտացում:

Հեղուկի գոլորշացումը տեղի է ունենում ցանկացած ջերմաստիճանում, սակայն որքան բարձր է ջերմաստիճանը, այնքան արագ է տեղի ունենում գոլորշացումը: Գոլորշացման արագությունը կախված է նաև հեղուկի տեսակից: Օրինակ` եթերը, սպիրտը միևնույն ջերմաստիճանում ավելի արագ են գոլորշանում, քան ջուրը:Երբ դրսում ցուրտ է, խոնավ բնակարանում ապակիները «քրտնում» են, դրանց վրա ջրի փոքրիկ կաթիլներ են հայտնվում:

Նմանապես ցուրտ և խոնավ գիշերներին դրսում խոտի վրա ցող է առաջանում: Նշված դեպքերում ջրային գոլորշին փոխակերպվում է ջրի, այսինքն՝ տեղի է ունենում խտացում:

Գոլորշացմամբ և խտացմամբ են պայմանավորված տեղումները (տե՛ս շարժանկար): Երկրի մակերևույթին գտնվող ջուրը գոլորշանալով սկսում է վեր բարձրանալ: Վերևում, որտեղ ջերմաստիճանը ցածր է, գոլորշին խտանում է և անձրևի տեսքով թափվում ներքև:

Գոլորշանում են նաև պինդ մարմինները, օրինակ՝ սառույցը։ Դրա հետևանքով դրսում կախված սպիտակեղենը չորանում է նաև ձմռան սառնամանիքին։ Հնարավոր է նաև հակառակը՝ գոլորշին անցնում է պինդ վիճակի: Օրինակ՝ եղյամի առաջացումը Գոլորշացման յուրահատուկ տեսակ է եռումը:
Հետևելով եռման պրոցեսին` կարելի է նկատել, թե անոթի հատակին ինչպես են առաջանում և, աստիճանաբար մեծանալով, վեր բարձրանում պղպջակներ (տե՛ս շարժանկար): Դրանք պարունակում են ջրում լուծված օդ և առաջացած ջրային գոլորշի: Յուրաքանչյուր հեղուկ եռում է խիստ որոշակի ջերմաստիճանում:

Այն ջերմաստիճանը, որի դեպքում հեղուկը եռում է, կոչվում է եռման ջերմաստիճան: Այն կախված է մթնոլորտային ճնշումից:
Նորմալ մթնոլորտային ճնշման դեպքում ջուրը եռում է 100°C ջերմաստիճանում: Եռման ողջ ընթացքում հեղուկի ջերմաստիճանը չի բարձրանում, չնայած մենք իրեն անընդհատ ջերմություն ենք հաղորդում: Հաղորդված ջերմությունը ծախսվում է ամբողջ ծավալից հեղուկի գոլորշացման համար:

Պատասխանել հարցերին

• Ի՞նչ ջերմային երևույթներ գիտեք:

Հալումը, պնդացումը, գոլորշացումը, խտացումը, եռումը, ջերմային ընդարձակումը

• Ո՞ր երևույթներն են կոչվում հալում և պնդացում:

Նյութի անցումը պինդ վիճակից հեղուկ վիճակի կոչվում է հալում:
Հալման հակառակ երևույթը, երբ նյութը հեղուկ վիճակից անցնում է պինդ վիճակի, կոչվում է պնդացում:

• Ո՞ր մեծությունն է կոչվում եռման ջերմաստիճան :

100 C°

• Ո՞ր եչրույթներն են կոչվում գոլորշացում և խտացում:

Նյութի անցումը հեղուկ վիճակից գազային վիճակի կոչվում է գոլորշացում:

Երբ նյութը գազային վիճակից անցնում է հեղուկ վիճակի, կոչվում է խտացում:

Читаем,рассказываем русскую народную сказку «Финист — ясный сокол»

Вопросы для обсвждения:

1. Сколько детей было у крестьянина?

3

Как звали младшего ребёнка крестьянина?

Марюшка

Что заказала отцу младшая дочь?

Перо финиста ясно сокла

Из какого металла были изготовлены посохи, колпаки и башмаки? Из железа

5. Что подарила девушке вторая баба-яга? серебряные пяльцы, золотую иголочку

Кто довёз девушку до терема царицы? Волк

Кто принял решение отпустить Финиста-ясна сокола? Царица

В чем состоит главная мысль сказки? В преданностьи

Упражнение 1.Образуйте простую форму сравнительной степени прилагательных.

Красивый, приятный, счастливый, спокойный, удобный, ужасный, причудливый, привлекательный, презрительный, старый, искусный, свободный, дорогой, сухой, твёрдый, богатый, крутой, густой, простой, толстый, чистый, громкий, мелкий, сладкий, мягкий, лёгкий, ранний, старый, тонкий,плохой, хороший.

Упражнение 2

Про читайте отрывок из текста В. Белова. Выпишите прилагательные и образуйте простую превосходную степень.

Если не считать подснежную клюкву, то самой первой после зимы появляется в лесу земляника. Трудно даже представить, сколько людей воспитала эта самая ранняя, самая яркая, самая душистая, самая сладкая ягода! Именно воспитала, поскольку главное воспитание происходит в детстве.

самой, первой, трудно, самая, ранняя, яркая, душистая, сладкая, главное,

первейшая, труднейшая, ярчайшая,  сладчайшая, главнейшая

Упражнение 3.

Спишите пословицы, образовав простую сравнительную степень; обозначьте суффиксы и определите, каким членом предложения являются прилагательные в сравнительной степени.

Правда (светлый) светлее солнца.

Старый друг (лучший) лучше двух.

Утро вечера (мудреный) мудрее.

Здоровье ( дорогой ) дороже золота.

Дождливое лето (плохой) хуже осени

• Որո՞նք են գիտության առաջացման նախադրյալները։

Մարդկանց անհրաժեշտ էր հաշվել հողատարածքի մակերեսը, ստացված նյութական բարիքները և այլն։Գիր ստեղծելիս անհրաժեշտ էր իմանալ այս կամ այն լեզվի հնչյունական կառուցվածքը։Գրերի շնորհիվ սերունդների կուտակված փորձն ամփոփվում և պահպանվում էր։Այսպես աստիճանաբար առաջացան գիտության տարբեր բնագավառներին վերաբերող գիտելիքներ։Գիտությունը հին ժամանակներում ուներ գործնական նշանակություն։

• Գիտության ո՞ր բնագավառներն էին զարգացած Հին Արևելքում։

Հին Արևելքը տվել է մարդկությանը այլ շատ գիտական նվաճումներ օրինակ՝ Չինաստանում ստեղծեցին կողմնացույցը, թուղթը, մետաքսը, հարանոթը, իսկ Հնդկաստանում ստեղծեցին հին հնդկերենի սանսկրիտի քերականությունը:

Աղբյուրներ
Համաշխարհային պատմության դասագիրք, էջ 54-57